|

Herposisionering
van PRAAG - 'n voorstel
Optog
vir Afrikaans 14 Augustus 2002
Optog
vir Afrikaans 14 Augustus 2002!!!!!!!!
Saamtrek op Brandfort 31 Mei 2002
Protesvergaderings
teen naamveranderings
Plakkaataksie
op kampusse
PRAAG-voorlegging
aan die Gerwel-komitee
Argitektuurstudente
veg om Afrikaans by UOVS
Oudtshoornvergadering
12 April 2001
Pretoriavergadering
27 Maart 2001
Punt
Geselsradio-reddingsaksie
Persverklaring
oor Punt op 16 Maart 2001
Persverklaring
PRAAG/Groep 63 oor verengelsing van universiteite
Om
die Waarheidskommissie te vergeet - bestelbesonderhede
Boekbekendstelling
8 Maart 2001
PRAAGnuusbrief
21 Februarie 2001
PRAAGveragadering
1 November 2000 te Kemptonpark
PRAAGbyeenkoms
op 27 September 2000 te Kemptonpark
Persverklaring
in memoriam Lukas Rautenbach 18 September 2000
PRAAGvergadering
13 September 2000
bo
boontoe
Optog
vir Afrikaans 14 Augustus 2002!!!!!!!!
AFRIKAANS
14
Augustus 2002 12:00
Sê
nee vir verengelsing!
Sê
nee vir Kader Asmal se meesterplan
om
Afrikaans te verdryf uit ons skole en universiteite!
Vertrekpunt
vir optog: Piazza,
Tukkie-kampus.
Wys
jou staal vir jou taal!
Almal
welkom, kom stap saam met PRAAG-Tuks op GRA-dag,
bring
jou eie plakkaat of banier.
Inligting:
0836512179 of 0824901036
boontoe
Saamtrek op Brandfort 31 Mei 2002 Die
gemeenskap van Brandfort, asook die fotograaf Paul Alberts, in
samewerking met PRAAG, organiseer 'n reuse-saamtrek op 31 Mei 2002
om die einde van die Tweede Vryheidsoorlog te gedenk. Meer
besonderhede sal aangekondig word in die pers en in die media. Dit
is van sleutelbelang vir die taalstryd en die algemene
voortbestaan van die Afrikaanssprekende bevolking in Suid-Afrika
dat soveel mense as moontlik hierdie historiese byeenkoms op
Brandfort moet bywoon. Raak betrokke! Kontak ons
dringend by inlig@praag.org,
en vind uit watter bydrae u of u organisasie kan maak t.o.v. die
organisering van die saamtrek. Hier
volg 'n stuk wat in Rapport verskyn het op 17 Maart 2002 waarin
dr. Dan Roodt meer verduidelik aangaande die byeenkoms:
‘n
Nuwe begin vir Afrikanerdom
Max
du Preez se ad hominem-aanval op my twee weke gelede in hierdie
rubriek was myns insiens die laaste skoot deur politiek korrekte
Afrikanerdom in ‘n desperate poging om die groeiende beweging na
Afrikanereenheid te stuit. Eerder as wat ek beledig daardeur gevoel het, beskou ek dit
as ‘n pluimpie. Dit
voel asof ek nou die vrugte pluk vir die taamlik eensame stryd wat
ek reeds die afgelope drie jaar onverpoosd gevoer het op die
internet, in die pers en nou ook op die TV om aan die Afrikaner sy
selfrespek, asook trots in sy taal en geskiedenis, terug te gee.
Op
KykNET twee Sondae gelede, het Max probeer om my te sink deur my
te koppel aan Verwoerd en apartheid.
Ek het egter al sy los balle met rente teruggekolf, en soos
‘n briefskrywer aan dié blad verlede week wou beweer, het Max
‘n beurtnederlaag gely.
Die
Skuldbrigade van politiek korrektes is uitgeknikker en die pad is
oop vorentoe. Die
energie wat die Afrikaanse debat oor die afgelope paar jaar
opgewek het, moet nou gemonster en gerig word op ‘n teiken.
Die kwessies oor taalidentiteit en minderheidsregte wat met
soveel felheid tussen ons gedebatteer is, moet na die nasionale en
selfs internasionale arena uitgebrei word.
Hoe
gaan ons dit regkry? vra u. Wel,
‘n Boer maak ‘n plan, soos hulle sê.
Iemand met ‘n baie blink gedagte is die fotograaf Paul
Alberts wat saam met die plaaslike gemeenskap op Brandfort ‘n
groot saamtrek reël op 31 Mei vanjaar om die einde van die Tweede
Vryheidsoorlog te gedenk.
Brandfort
gloei van die simboliek. Dit
is hier waar 2 000 vroue en kinders gesterf het in ‘n
konsentrasiekamp 100 jaar gelede.
Tydens ‘n pseudo-herdenking drie jaar gelede het die Duke
of Kent en die ANC se Winkie Direko in opdrag van Thabo Mbeki
die Afrikaner ‘n klap in die gesig gegee deur geen persoon uit
hul geledere op die podium toe te laat nie, selfs nie eens ‘n
polities neutrale persoon soos die historikus Fransjohan Pretorius
nie.
Slegs
die Britse gesneuweldes en ‘n handjievol swartmense se dood mog
herdenk word, nie die eintlike slagoffers van die volksmoord nie.
Dit is
soos om Jode te verbied op die terrein van Dachau of Auschwitz, en
slegs Duitsers of Pole daar toe te laat.
Soos Afrikaans
tans onderdruk word, só word daar gepoog om ons geheue, ons
geskiedenis, ons simbole, ons sin vir wie ons is van die aardbol
af te vee.
Brandfort
is internasionaal bekend. Hierheen
is Winnie Mandela verban, hier het Verwoerd sy matriek geskryf en
Vincent van Gogh se broer, Cornelius, gesterf.
Op 31 Mei 2002 gaan ons opnuut die dorp aan die groot klok
hang deur ‘n nuwe begin vir die Afrikaner aldaar aan te kondig.
Pieter
Fourie, die dramaturg van “Boetman”-faam, gaan praat oor die
vroue en kinders se lyding. Die
skoolkinders van Brandfort gaan ‘n kranslegging doen op die
grafte, en ook deelneem aan koorgesang, saam met die oumense.
Paul
Alberts het my gevra om ‘n “epogmakende” toespraak te lewer.
As dit binne my vermoë is, gaan ek alles waaroor
Afrikaners die afgelope drie jaar rusie gemaak het, Boetman en die
res, in een geheel saamvoeg met ons lang geskiedenis vanaf die
volksplanting in 1652. Dit moet die nuwe begin wees, ‘n oorspronklike geluid
waarmee ons die ideologiese mat onder die ANC gaan uitruk en hom
sprakeloos gaan laat.
Om
dit duidelik te maak aan Mbeki, Direko en die Duke of Kent
dat die Afrikaner nie dood en begrawe is nie, gaan ons Die Stem
sing, nét Die Stem. Ons gaan
ook ‘n baie ou Afrikaanse vlag hys, die Prinsevlag.
Andersins
bekend as die “oranje-blanje-blou”, het hierdie vlag saam met
Van Riebeeck Kaap toe gekom, ná dit aanvanklik opgemerk is in
1572 op die barrikades van die Geuse oftewel “bedelaars” ten
tye van Nederland se onafhanklikheidstrewe teen Spanje en die
Hertog van Alva. Die
Prinsevlag het net drie kleure, sonder die koloniale tooisels van
1928 toe dit onder genl. Hertzog
in gebruik geneem is. Dit is ouer as die Franse Rewolusie, en het vele Europese vlae geïnspireer.
In 1630 het
Nederland die boonste baan na rooi verander, en het die Prinsevlag
‘n weeskind geword, tot nou toe.
Danksy
die 1994-vlag wat simbool geword het van multikulturele
Suid-Afrika, kan ons nou die oranje-blanje-blou opnuut omhels as
‘n enkel Afrikaanse vlag. Dit
moet die vaandel word van ons kulturele en identiteitseenheid wat
politieke en godsdiensverskille oorstyg.
In
hierdie tyd van multikulturele Empaaier en globalisering kan dit
vir ons opnuut ‘n simbool van vryheid en eenheid word, om oral
te vertoon waar Afrikaners vergader, hier of in die diaspora, by
kunstefeeste, sportwedstryde, herdenkings en byeenkomste.
Soos die Vlaminge maak met hul geliefde Vlaamse Leeu, moet
elke Afrikaner ‘n Prinsevlag besit, en moet ons dit agterop ons
motors plak sodat ons mekaar in die oggendverkeer kan herken.
In die Londense moltrein sal ‘n reissak met die
Prinsevlag subtiel die teenwoordigheid van nog ‘n Afrikaner
reklameer.
31
Mei 2002 op Brandfort. U
en ek en elke gekneusde Afrikanerhart het daar ‘n afspraak.
boontoe
Protesvergaderings
teen naamveranderings
Versprei die volgende aan almal wat
u ken:
Soos u weet, word daar 'n reeks
skandalige naamveranderings beplan in die Noordelike Provinsie
waar die name van oorspronklike Voortrekkerdorpe soos Pietersburg,
Nylstroom, Ellisras, Naboomspruit en Warmbad wat deur
Afrikaners/Boere aangelê is, verwyder gaan word en vervang gaan
word deur òf name van sporthelde òf afrikanistiese name wat niks
te make het met die oorspronklike dorpsleggings nie.
Alle Afrikaanse koerante, o.a. Beeld
en Rapport, het reeds in hul hoofartikels hul teenkanting teen
hierdie onnodige en kwetsende naamveranderings uitgespreek.
Soos PRAAG reeds te kenne gegee het in
'n persverklaring oor die naweek, kom hierdie naamveranderings
neer op toponimiese etniese suiwering en anti-Afrikaanse
xenofobie. Ons mag nie toelaat dat die ANC hiermee wegkom
nie. Nie net Afrikaanse name nie, maar ook Afrikaans self is
onder skoot in hierdie suiweringsaksie wat teen die Grondwet en
teen internasionale reg indruis.
Daarom vra ons elke Afrikaanssprekende
en simpatieke anderstaliges om hul steun aan 'n landwye
protesaksie teen naamveranderings toe te sê. Soveel mense
as moontlik moet die protesvergaderings bywoon, maar dit moet
opgevolg word met briewe aan die pers, asook straatbetogings en
boikotte van plaaslike belasting sodat die regerende ANC sal
agterkom: TOT HIERTOE EN NIE VERDER NIE!
Ons hoef nie hierdie Mugabeagtige
streke te duld nie, want ons is nie Zimbabwiërs nie.
Hier volg die besonderhede van die
twee protesvergaderings:
Vergadering 1:
Pietersburg: Pietersburg
Laerskool, hoek van Dorp en Vorsterstraat (lg. tydelik bekend as
Thabo Mbekistraat). As mens blykbaar inkom in Pietersburg,
hou jy reguit aan met Grobler, tot by Dorpstraat, draai regs
daarin en die volgende straat is Vorsterstraat, met die skool op
die hoek.
Datum: Woensdag 6 Februarie.
Tyd: 18h30
Kontakpersoon,
Mnr. Johan Willemse, Vryheidsfront, Kontaknommer: 015-2970946 /
072 197 3134
Vergadering 2:
Nylstroom: N.G. Kerksaal Nylstroom (staan bekend as die
Wit Kerk)
Datum: Woensdag 6 Februarie
Tyd: 18h00 vir 19h00
Gereël deur die Gemeenskapsraad van Waterberg, Voorsitter
is prof. Hendrik van der Wateren wat ook die kontakpersoon is by
telnr. 014 717 3649.
Maak seker dat u een van die vergaderings bywoon. Vertel
vir al u familie en vriende daarvan en sorg dat hierdie epos
landwyd versprei.
Die stryd vir Afrikaans en Afrikaanse plekname gaan voort!
Dan Roodt
PRAAG (Pro-Afrikaanse Aksiegroep)
boontoe
PLAKKAATAKSIE
OP KAMPUSSE (Augustus 2001)
PRAAG
het sopas met 'n plakkaataksie op die vyf Afrikaanse kampusse begin
om die verengelsing wat deur die Minister en sommige
universiteitsowerhede afgedwing word, daar te stuit. Verdere
bewusmaking onder studente oor hul taalregte volg binnekort.
Hier is die reeks van drie plakkate:
  
boontoe
11
Junie 2001
VOORLEGGING
DEUR PRAAG (PRO-AFRIKAANSE AKSIEGROEP) AAN DIE GERWELKOMITEE OOR
AFRIKAANS IN DIE HOËR ONDERWYS
Die
probleem
a.
Oor die afgelope
aantal jare het Afrikaans drasties agteruitgegaan op vele gebiede,
onder andere op dié van die hoër onderwys waar die taal selfs
aan Afrikaanse universiteite ‘n minderheidstaal geword het.
b.
Twee prosesse is
verantwoordelik vir die algemene agteruitgang van Afrikaans as
taal waar die verlies aan hoër funksies sienderoë gebeur:
globalisering en die S.A. regeringsbeleid wat Afrikaans nie
goedgesind is nie. Minister Kader Asmal het by meer as een geleentheid ‘n
vyandige houding teenoor Afrikaans ingeneem, Afrikaanse skrywers
en intellektuele soos Breyten Breytenbach en Hermann Giliomee as
“aspirant-separatiste” beskryf en met verwysing na die
universiteite in die besonder gemeen dat die Afrikaanse
universiteite nie vinnig genoeg verengels nie.
Die betrokke Minister het hom in die Hoër Onderwysplan ten
gunste van die assimilasie van Afrikaners uitgespreek en wil om
daardie rede nie sien dat Afrikaanse universiteite verder ‘n
Afrikaner- of Afrikaanse identiteit in stand hou nie.
Hoe
om die probleem te benader
Die
kultuurkwessie
Dat
Afrikaans as onderrrigtaal in die hoër onderwys besig is om te
taan, spreek byna vanself. Vele
studente aan Afrikaanse kampusse, ook aan die Universiteit van
Pretoria, beweer dat sekere kursusse nie meer in Afrikaans
aangebied word nie. In sommige gevalle word lesings na Engels omgeskakel omdat
‘n enkele buitelandse student in die klas nie Afrikaans verstaan
nie en nie bereid is om dit te aan te leer nie.
Onses
insiens is daar ‘n dieperliggende filosofiese kwessie ter sprake
wat gaan om die aard van die Suid-Afrikaanse staat, die inhoud van
“Suid-Afrikanerskap” en “Afrikanerskap”, asook die aard
van “demokrasie” in Suid-Afrika.
Indien
die wens van die Minister van Onderwys om Afrikaners geassimileer
te sien, voorrang sou geniet, is daar geen saak uit te maak vir
Afrikaanse universiteite nie, en behoort die taal verder ondermyn
en selfs onderdruk te word. Die
skep van ‘n Engelssprekende “geïntegreerde” Suid-Afrikaanse
nasie in terme van ‘n simplistiese “nasiebou”-model sou
beteken dat Afrikaanse universiteite soos hulle in die verlede
bestaan het, moet verdwyn. Hierteenoor
is dit opvallend dat daar tot dusver geen druk van die Minister,
of uit enige ander oord, was op Engelstalige universiteite om
gehoor te gee aan die veeltaligheidsklousules in die Grondwet nie,
wat die indruk skep dat Engels wel die gekose taal van
“nasiebou” en “integrasie” verteenwoordig.
Tans
is daar geen aandrang dat universiteite opsy gesit behoort te word
vir dosering in die ander Afrikatale nie, en daarom laat ons dié
probleem vir die oomblik tersyde.
Wat geld vir Afrikaans, geld egter ook in ‘n beduidende
mate vir hierdie tale.
Hoewel
Afrikaans en Engels onder die vorige bewind soms oor dieselfde kam
geskeer is, en daar vanuit owerheidskant weinig klem gelê is op die
groot kultuurverskille tussen Afrikaans- en Engelssprekendes, kom
sodanige verskille tans baie duidelik na vore noudat “blanke
nasiebou” verval het. Trouens,
die gedagte dat mense van Europese afkoms in Suid-Afrika saamgesnoer
behoort te word, gaan terug na Britse koloniale beleid na afloop van
die Anglo-Boereoorlog toe “versoening” onder Lord Milner ‘n hoë
prioriteit geniet het.
Die
sentrum van die Engelse kultuur in Suid-Afrika is elders, gesetel in
Brittanje en veral Noord-Amerika waar waardes soos individualisme en
materialisme, soos uitgedra deur die Amerikaanse popkultuur, geld.
Ook die opkomende klas van verengelsde swartmense neem hul
waardes uit die Afro-Amerikaanse kultuur wat nie veel verskil van
die hoofstroom Angel-Saksiese kultuur nie.
Tydens sy onlangse besoek aan Groot Brittanje is President
Mbeki geloof vir sy Britse kultuur, wat deur ‘n skrywer in die
Observer opgesom is as “sy stil styl, sy sportbaadjies, krom pyp,
presiese Engelse uitspraak en sy ‘Engelse vriendskappe’”, wat
aantoon in watter mate selfs die huidige President van Suid-Afrika
eerder ‘n Brit verteenwoordig as iemand wat ‘n bepaalde inheemse
kultuur uitdra.
Die
Engelse kultuur is veel meer permissief in die hantering van
dissipline op skool, en die inskerping van gemeenskapswaardes geniet
geen prioriteit nie. Hierteenoor
is die Afrikaanse kultuur sterk gewortel in ons land self, en is
Afrikaanssprekendes veel minder individualisties en materialisties
as Engelssprekendes. Afrikaanse
skole plaas sterk klem op dissipline, asook die verwerwing van ‘n
Afrikaanse en plaaslike kultuur tesame met ‘n seker mate van
godsdienstigheid. Op
die Universiteit van Pretoria se kampus is daar studentegroepe met
beduidende steun onder die studerende bevolking wat die slagspreuk
“Afrikaans, Christenskap en standaarde” gebruik om hul waardes
in ‘n neutedop uit te druk.
Onses
insiens is dit die demokratiese reg van alle Afrikaanssprekendes om
skole, kleuterskole en universiteite te geniet waar Bildung
in die sin waarin Von Humboldt, die vader van die
Verligtingsuniversiteit, kan plaasvind en waar die Afrikaanse taal
en kultuur in die wydste sin aan ‘n volgende geslag oorgedra kan
word.
Die
finansiële argument
Volgens
statistieke dra Afrikaanssprekendes ongeveer 36% van die totale
belastings in Suid-Afrika by, meer as enige ander taalgroep, die
Engelse taalgroep hierby ingesluit.
Hiervolgens bereken is die bydrae van die Afrikaanse
taalgemeenskap tot die Onderwysbegroting in die omtrek van R19
miljard waarvan net ‘n klein gedeelte deur die staat aangewend
word vir onderwys in Afrikaans; die res word gebruik om onderrig in
Engels te finansier. Afrikaanssprekendes,
wie se kultuur aangeval word deur globalisering en Amerikanisering,
se belastings word dus gebruik om Engels te subsidieer!
In
enige oplossing vir die taalprobleem wat tans in die onderwys geld,
en waar Afrikaanse skole en universiteite die knie moet buig voor
Engels, moet hierdie aspek, net soos die kulturele, in ag geneem
word.
Akademiese
vryheid en universitêre outonomie
Onder
die vorige bewind is blanke universiteite verbied om meer as ‘n
sekere aantal swart studente in te neem, en in sekere vakrigtings
moes dit geskied met ministeriële toestemming.
Dit is met reg ervaar as ‘n onbillike ingryping in die
outonomie van die universiteit en as ‘n bedreiging vir akademiese
vryheid, in weerwil van die feit dat hierdie studente natuurlik
toegang had tot die sogenaamde tuislanduniversiteite waar hulle in
die rigting van hul keuse kon studeer.
Die
huidige bewind is egter besig om presies dieselfde weg in te slaan
deur in te meng in die bestuur van die universiteite, die
aanstelling van akademici en lede van universiteitsbestuur te
verpolitiseer, uitsprake oor die godsdiensbenadering van die
Potchefstroomse universiteit, ens.
Die
taalkwessie aan Afrikaanse universiteite raak die outonomie van
daardie universiteite ten nouste en ons vrees dat die dreigende
houding wat die Minister met sekere van sy uitsprake ingeneem het,
eintlik akademiese vryheid in Suid-Afrika wil opskort op ‘n veel
radikaler manier as wat die ou NP dit gedoen het.
Hierdie
is ‘n uiters kommerwekkende ontwikkeling.
Die
korttermynoplossing vir die universiteite
Onses
insiens is die korttermynoplossing om eenvoudig die status quo te
handhaaf aan die vyf Afrikaanse universiteite.
Daar bestaan steeds ongeveer 19 Engelstalige universiteite
sodat geen student kan beweer dat hy of sy die reg ontsê word om in
Engels te studeer nie. Om
ideologiese redes kan dit egter gebeur dat Afrikaanse studente hul
reg verloor om in hul moedertaal te studeer.
Die
situasie in die Suid-Kaap is reeds benard vir Afrikaanstaliges wat
wil gaan studeer. Daarom
moet die Oudtshoorn-inisiatief om ‘n satellietkampus van
byvoorbeeld die U.S. aldaar te vestig ondersteun word deur alle
belanghebbendes - ook die Minister wat fondse, indien nodig, behoort
te verskaf. Die fisieke
infrastruktuur bestaan reeds op Oudtshoorn met die ou
onderwyskollege, sportgronde, ens.
Vele
Afrikaanssprekendes in dié omgewing is arm en sonder toegang tot
tersiêre opleiding. Weiering
om hulle tegemoet te kom deur die huidige owerheid sal geïnterpreteer
word as ‘n doelbewuste poging om Afrikaanstaliges van opleiding te
weerhou ten einde die “Engels über alles-beleid” af te dwing.
e.
Die langtermynoplossing
Die
huidige stelsel waar ‘n Engelse minister moet beskik oor
Afrikaanse universiteite, technikons, skole en kleuterskole en
voortdurend poog om sy waardes en sy siening van “wat goed is vir
Afrikaanssprekendes” af te dwing, is onhoudbaar.
Nêrens ter wêreld in ‘n demokratiese land sal so ‘n
situasie geduld word nie, en in ander veeltalige lande soos België
of Québec beskik elke taalgroep oor sy eie Minister van Onderwys.
Die
uitspraak van die Minister in sy Hoër Onderwysplan,
"…although
the historically white Afrikaans-medium universities are gradually
moving towards the adoption of a combination of dual and
parallel-medium language strategies, language continues to act as a
barrier to access at some of these institutions. This is especially
the case at the undergraduate level within some of the universities.
Furthermore, even where a dual and parallel-medium language policy
is in place, its implementation remains uneven as not all the
courses within a degree or diploma programme are offered in dual and
parallel-medium mode. This is unacceptable and cannot
continue."
verteenwoordig
‘n skokkende aandrang op verengelsing en is geformuleer vanuit
‘n Brits-etnosentriese blindheid en kulturele narcisme wat
inderdaad totalitêr aandoen. Opsigself
is dit, tesame met die betrokke Minister se pleidooi dat die
Afrikaanse identiteit moet verdwyn, die beste aanduiding van die
onbevoegdheid en illegitimiteit van enige Engelse minister om oor
Afrikaanse opvoedkundige instellings te beskik.
Dit
is daarom ons oorwoë mening dat die durende oplossing vir die
huidige dooiepunt oor Afrikaanse universiteite sou wees om kulturele
outonomie aan Afrikaanssprekendes toe te staan waarvolgens
opvoedkundige en kulturele instellings vanuit die Afrikaanse
gemeenskap self bedryf sou word, sonder inmenging van ander
taalgroepe wat noodwendig soms chauvinisties en hovaardig staan
teenoor Afrikaanssprekendes en hul behoeftes.
Gegewe die
enorme bydrae van veral Afrikaners tot die staatskas, is hulle
geregtig hierop en is dit finansieel haalbaar.
Indien
nie-Afrikaanssprekendes verkies om aan Afrikaanse universiteite te
studeer deur medium Engels, soos tans, behoort dit in ‘n
oorgangsfase toegelaat te word, maar met die voorbehoud dat hulle
ten minste een jaar Afrikaans loop ten einde blootgestel te word aan
die Afrikaanse letterkunde en kultuur.
Dit wil voorkom asof Afrikaans die laaste dyk teen ‘n
algemene kulturele imperialisme verteenwoordig wat dreig om
Suid-Afrika te oorspoel en die bevolking te laat met ‘n dekadente,
veramerikaniseerde, oppervlakkige en uitheemse kultuur, iets wat as
“gedwonge interne emigrasie” omskryf kan word.
Ons
vra dus aan dat die Grondwet gewysig word ten einde ‘n Afrikaanse
Minister van Onderwys en Kultuur aan te stel, wat aangewys sal word
deur ‘n Kultuurraad wat deur die Afrikaanse gemeenskap self
verkies sal word.
Indien
ander kultuurgroepe in Suid-Afrika dieselfde regte opeis, behoort
dit ook aan hulle toegestaan te word, alhoewel die huidige
fassinasie met Engels as die panasee vir opvoeding, veral hoër
opvoeding, in daardie geledere dit kwalik binne die afsienbare
toekoms in die vooruitsig stel.
Gegewe
die tweehonderd jaar van koloniale bevoordeling van Engels in
Suid-Afrika, en wat onbeskaamd deur die huidige bewind voortgesit
word, verdien Afrikaans “kulturele regstellende aksie” ten einde
die skade wat dit in die verlede aangedoen is, veral aan die einde
van die negentiende eeu en vroeë twintigste eeu, ongedaan te maak.
Die
alternatief: ‘n
taalstryd
Afrikaans
word allerweë deur taalkundiges erken as ‘n wonderwerk wat op die
Afrikavasteland plaasgevind het, waar ‘n spreektaal met baie lae
status binne minder as ‘n eeu opgehef is tot ‘n volwaardige
kultuur- en wetenskapstaal. Dit
het egter nie vanself plaasgevind nie, en geslagte skrywers,
taalkundiges, woordeboekmakers, terminoloë en die gewone publiek
het hieraan meegewerk.
Eerder
as wat hierdie proses gesien word as ‘n voorbeeld vir die ander
inheemse tale, wil dit voorkom asof die ANC-regering wil hê dat
Afrikaans sy “plek moet ken” en moet terugkeer na ‘n lae
status-posisie, gelykstaande aan die ander nege tale waarvan die
sprekers dit nie aanwend as kultuurtale en wetenskapstale nie. Daar is selfs weinig skrywers en digters in dié tale wat nie
eerder hulself deur medium van Engels uitdruk nie.
Afrikaans
het in die verlede oorleef téén die wense in van die magtige
Britse Ryk en terwyl Afrikaanssprekendes vasgevang was in intense
armoede. Dit ly geen
twyfel dat ‘n taalstryd onder die huidige omstandighede ewe
suksesvol gevoer sal kan word nie, gegewe die verbeterde ekonomiese
posisie van die taal se sprekers, toegang tot media en veral nuwe
kommunikasietegnologie soos die Internet.
Afrikaans
het in sy kort geskiedenis getoon dat die invloed van skrywers,
filosowe, dramaturge, intellektuele en ander kultuurmense aangewend
kan word om die volk in beweging te bring ten einde onderdrukkende
taalmaatreëls van hulle af te werp en volwaardige amptelike
erkenning vir hul taal te verwerf.
Ons wys u ook op die rol van Goethe, Herder en Lessing wat ná
die Pruisiese neerlaag by Jena in 1806 teen Napoleon die Duitse
letterkunde opgebou het tot die mees voortreflike van sy tyd in
Europa, en so die voortbestaan van ‘n verslane volk verseker het.
Die blote bestaan van die Afrikaanse letterkunde gaan
verseker dat Afrikaans nie as kultuurtaal uitgerangeer sal word nie.
Die
aandrang op onderrig in inheemse tale is ook in pas met onlangse
verwikkelinge in Afrika, soos byvoorbeeld die Asmaraverklaring van
Januarie 2000 wat die haglike opvoedkundige agterstande in Afrika
toeskryf aan die obsessie met die koloniale tale en die ontkenning
van internasionale navorsing wat allerweë die voordele van
moedertaalonderrig besing.
Ons
hoop dus dat hierdie enkele menings nuttig sal wees om die Minister
van Onderwys te oortuig van die enigste redelike oplossing, naamlik
groter kulturele outonomie vir Afrikaans, nie-inmenging in die sake
van universiteite en die behoud van al vyf die huidige instellings
vir Afrikaans. Weens
hul vespreidheid oor die hele land, kan die aantal Afrikaanse
universiteite nie net beperk word tot een of twee nie, wat sou
beteken dat Afrikaanssprekendes doelbewus agtergestel sal word
teenoor hul Engelstalige eweknieë wat hoofsaaklik in drie groot
stede saamgetrek is.
Die
Afrikaanse publiek koester hoë verwagtinge in verband met die
universiteitstaalkwessie, en sien uit na ‘n billike oplossing wat
sou beteken dat die verengelsingsproses onmiddellik gestuit moet
word. Enige verdere
tekens van arrogansie, hovaardigheid of “julle sal maak soos ons sê”
sal ‘n proses van polarisasie in Suid-Afrika aan die gang sit wat
dalk vorentoe in die geskiedenis as ‘n keerpunt gesien sal word.
Ons
sien dus uit na u antwoord op die menings wat hierin uitgespreek
word, en hoop van harte dat die huidige Hoër Onderwysplan met sy
aandrang op groter verengelsing aan Afrikaanse universiteite
drasties en binnekort hersien sal word.
Die
uwe,
Dr. Daniël François Roodt
Direkteur
PRAAG
(Pro-Afrikaanse Aksiegroep)
boontoe
*
* *
'n
Groep Afrikaanse argitektuurstudente veg om Afrikaans in hul lesings
te behou aan die Universiteit van die Oranje-Vrystaat:
Posbus
12447
Brandwag
9324
22Feb.2001
Prof.
G.N.van Wyk
Dekaan
Natuurwetenskappe
UOVS
Geagte
prof. Van Wyk
INTIMIDASIE
OOR AFRIKAANSE KLASSE BY ARGITEKTUUR
Graag
wil ek u versoek om die posisie en beleid ten opsigte van Afrikaans as
voertaal aan die UOVS aan my te verduidelik.
·
Het
studente die reg om in Afrikaans klasse te
kry ?
·
Kan
Afrikaanssprekende dosente weier om in Afrikaans klas te gee ?
By
Argitektuur het die Afrikaanssprekende derdejaarstudente ‘n versoek
aan Prof. Ora Joubert gerig om in Afrikaans klas te ontvang (Bylaag
A). Een-en-twintig uit
‘n klas van sewe-en-twintig het die versoek gerig.
Haar antwoord was dat sy weens tydsgebrek sou voortgaan met
tweetalige klasse. Iemand anders sou aangestel word om met haar Afrikaanse
klasse te help. Hierdie
voorstel was aanvaarbaar.
Wat
egter vir my onaanvaarbaar is, is dat daar nou ‘n intimidasieveldtog
teen Afrikaanssprekende studente wat op Afrikaans aandring, gevoer
word. Dit laat hulle skuldig voel en dwing hulle moreel om
tweetalige klasse by te woon. Daar
word vir Afrikaanssprekende studente gesê hul aandrang kos die
universiteit ekstra geld want ekstra dosente moet nou aangestel word.
·
Waarom
moet Afrikaanse dosente dan hul Afrikaanse klasse in soms geradbraakte
Engels herhaal sonder ekstra betaling ?
·
Waarom
kan Afrikaanssprekende dosente dan nie hul klasse in Afrikaans herhaal
nie ?
·
Wat
is die beleid van die universiteit en mag Afrikaanssprekende dosente
weier om in Afrikaans klas te gee ?
Tweetalige
klasse is vir my nie aanvaarbaar nie want in praktyk word die
Afrikaans al minder en die Engels al meer totdat ons uiteindelik byna
net in Engels klas het. Ons
betaal tans R 2 174,00 vir die spesifieke vak.
Ons
as Afrikaanssprekende studente word geïntimideer deur stellings soos
: “ dit kos die
departement Argitektuur baie geld om ‘n ekstra Afrikaanssprekende
dosent aan te stel “ of
“die geld kan baie
beter bestee word deur ‘n skyfieprojekter te koop as om ‘n aparte
Afrikaanse dosent aan te stel”.
Is
die stellings korrek of is my vertolking dat dit intimidasie is korrek
?
Kom
salarisse en apparaat nie uit verskillende fondse nie ?
Ek
skryf hierdie brief aan u omdat ek bevrees is vir meer intimidasie by
Argitektuur. Ek het tot
dusver elke jaar ‘n akademiese beurs ontvang en wil nie graag dat my
punte benadeel word omdat ek op Afrikaans aandring nie.
Graag
sal ek skriftelik antwoorde op my vrae en vrese wil ontvang.
Die
uwe
Dalena
Steyn
boontoe
*
8 Februarie 2001
Geagte
Prof Joubert en Personeel
,
Na
prof. Ora Joubert se beroep op studente om nie emosioneel te wees oor
die taalkwessie nie, en veral na die eerste tweetalinge lesing in die
Omgewingsgeskiedenis en Teorie klas van die derdejaars, die volgende:
1)
die meerderheid studente in die klas is Afrikaanssprekend ( 21
uit 27 studente of 77,7 %) terwyl al die Engelsprekendes Afrikaans kan
verstaan.
2)
Studente wat nie vlot tweetalig is nie, mis nuanses in die
klas. Indien hul sekere
vakke druip, moet ‘n jaar herhaal word.
Hierdie probleem kan groter afmetings aanneem indien veral ‘n
moeilike vak soos Omgewingsgeskiedenis en Teorie gedeeltelik in Engels
aangebied word, en daar nog meer begrippe as vreemd ervaar gaan word. Die feit dat al die handboeke wat in hierdie vak gebruik word
net in Engels beskikbaar is, is al ‘n nagmerrie vir die
Afrikaanssprekendes, en dit word duidelik as gekyk word na die
druipsyfer van hierdie vak.
3)
Daarby betaal studente per vak en is hulle seker geregtig om
die volle ure waarvoor hulle betaal in die taal van hulle keuse klas
te kry.
4)
Afrikaans is die enigste Afrikataal wat aan die UOVS gebesig
word en is nie
kolonialisties nie maar regionaal aan hierdie streek.
Graag
verneem ons dan:
A:
Bestaan die universiteit se beleid van tweetaligheid nog ?
B:
Is dit ‘n departementele besluit om klasse tweetalig aan te
bied ?
C:
Is daar ‘n minimum aantal studente nodig om ‘n klas aan te
bied in die taal van die studente se keuse?
Ons
is van mening dat die UOVS baie Afrikaanssprekende studente sal
afstaan aan ander universiteite as dit bekend word dat hier eensydig,
en veral in klasse waar die Afrikaanssprekendes die meerderheid is,
begin word met tweetalige klasse.
In praktyk beteken dit Engelse klasse.
Graag
verneem ons van u wat die posisie is voor ons volgende klas, en
versoek ons graag om ons klasse in Afrikaans te ontvang.
Afrikaanssprekende
Derdejaarsgroep 2001
boontoe
Geagte
PRAAGlid, -belangstellende,
Dinge
gons hier by PRAAG, en daarom is daar baie om te vertel. In
volgorde van belangrikheid, dus:
1.
OUDTSHOORN-VERGADERING OP 12 APRIL IN DIE QUEENSHOTEL
Die
PRAAGvergadering te Oudtshoorn vind plaas op
Donderdag
12 April 2001
om
12h00 middag
in
die Queenshotel se eetkamer, Baron van Rheedestraat, Oudtshoorn
Laat
weet asseblief indien u dit kan bywoon per kerende epos, net om 'n
idee te kry van getalle.
2.
PUNT GESELSRADIO-aksie
Tot
dusver is die doemprofete verkeerd bewys, en Punt saai steeds uit.
Ons aksie vorder stadig maar seker om die stasie geherkapitaliseer
te kry, en ons gebruik allerlei verbeeldingryke maniere om die
nodige kapitaal te verkry. Ná die mooi reaksie van PRAAGlede
om geld te skenk, was ons in staat om 'n bydrae te maak om die
omroepers 'n voorskot op hul salarisse te betaal. Meer oor
hierdie aksie soos ons vorder. Daar is egter steeds 'n risiko
dat die tyd ons inhaal en ons nie alles in plek kan kry voordat dit
te laat is nie.
3.
PUNT-EN-PRAAG-taalteleton
Vandeesweek
hou PRAAG 'n taalteleton op Punt Geselsradio om geld in te samel vir
die taalstryd en ons het tot dusver goeie resultate behaal.
Dit is ook die eerste keer dat so 'n teleton vir Afrikaans gehou
word, wat weer eens toon dat PRAAG in weerwil van sy uiters beperkte
middele verbeelding gebruik waar geld tekort skiet. Binne 'n
kort tyd het ons al veel meer bereik in die taalstryd as party ander
organisasies met miljoene rande in die bank. Die teleton maak
gebruik van kort klankinsetsels met musiek en slagspreuke soos
"wys jou staal vir jou taal". Vorentoe gaan hierdie
soort geldinsamelingsaksie meermale van stapel gestuur word, want
ons wil betrokke raak op 'n verskeidenheid fronte om Afrikaans te
bevorder.
4.
AKSIE OM ROBERTSONS FOOD SERVICES OOR TE HAAL TOT AFRIKAANS
Ons
is reeds 'n hele paar weke in gesprek met Robertsons Food Services
in Durban om dié maatskappy te oorreed om Afrikaans op sy produkte
te gebruik. Dit behels natuurlik die bekende reeks speserye en
kruie, maar ook handelsmerke soos "Doom". Tot dusver
het ons met die Verkopedirekteur, mnr. Don Reich, asook mnr. Malcolm
Lyle, Besturende Direkteur van die Verbruikersprodukte, gepraat.
Die kwessie word op die sakelys van Robertsons se Raadsvergadering
op 25 April geplaas, en PRAAG gaan 'n gedetailleerde dokument voorlê
oor waarom dit absoluut noodsaaklik is dat Afrikaans op die
produkte behoort te verskyn.
5.
VERMOË OM DIREKTE DEBIETE TE DOEN VIA ABSABANK
Ons
is steeds besig om alles in plek te sit om lede se bankrekeninge
direk te kan debiteer, ten einde dit vir mense makliker te maak om
tot PRAAG by te dra, sonder enige moeite. Selfs baie klein
bedrae sal geïn kan word. Ons het besluit dat die kleinste
maandelikse bedrag wat ingevorder kan word, vasgestel sal word op
R6,20. Omdat die bankkoste R1,20 bedra vir so 'n debiet, wil
ons sorg dat ons darem ten minste R5,00 op dié manier invorder.
Uiteraard sal die meeste mense heelwat meer bydra, maar studente en
werkloses kan so ook hul deel lewer vir die taalstryd.
6.
NUWE ELEKTRONIESE TYDSKRIF
Ook
om aan PRAAG-bydraers 'n tasbare bewys te lewer van ons dankbaarheid,
het ons besluit om vanaf 1 Junie maandeliks 'n elektroniese tydskrif
te publiseer. Soos met alles by PRAAG dink ons groot, en dit
gaan nie maar net 'n parogiale klein tydskriffie wees nie, maar 'n
aktuele blad in Afrikaans wat die wêreld gaan stormloop via die
Internet. Ons mikpunt is om ten minste 'n 100 000 lesers
hiermee te bereik. Die titel van die blad? "KRYT".
Dus eerder 'n krytskrif as 'n gewone tydskrif. Die brieweblad
sal uiteraard bekend staan as "Uitkryt". Die
prototipe waarna ons tans kyk lyk baie goed en dit gaan 'n eerste
wees in Afrikaans om 'n geheel en al elektroniese tydskrif vir die
algemene publiek op die mark te sit, dit nogal geheel en al gratis,
soos dit Internetprodukte betaam. Tel solank u kryt op en laat
weet wat dink u van die idee!
7.
VERSLAG OOR DIE UNIVERSITEITE
Tydens
die PRAAG-vergadering op 27 Maart (sien notule hieronder
aangeheg) is daar besluit om 'n PRAAG-standpunt oor die
Universiteite se taalkwessie op te stel en aan dr. Jakes Gerwel te
oorhandig. Dosente wat aan universiteite verbonde is kan
asseblief hul insette aanstuur. Op die oomblik dink ons
radikaal hieroor: daar moet 'n herskikking van die hele
stelsel kom, verkieslik met 'n Afrikaanse Minister van Onderwys,
naas die Engelse Minister, voorsien van 'n afsonderlike begroting
vir Afrikaanse universiteite, skole en ander instellings. As
daar enige konsolidasie plaasvind, moet dit tussen instellings uit
dieselfde taalgemeenskap wees. Die huidige tweetaligheid is
die dood in die pot vir Afrikaans en bloot 'n rusplek op pad na
volslae verengelsing. Sodra ons 'n konsepdokument opgestel het,
sal dit wyd gesirkuleer word vir kommentaar alvorens dit aan die
owerhede voorgelê word.
8.
PRAAG-SAMBREEL BY OUDTSHOORN
Ten
tye van die Kunstefees, vanaf eerskomende naweek, sal PRAAG 'n
groterige sambreel met ons beroemde banier wat verlede jaar diens
gedoen het tydens die Transnet-betoging in solidariteit met Lukas
Rautenbach, reg langs die ATKV-tent hê wat beman sal word deur
taalstryders.
9. DEBAT
BY OUDTSHOORN
'n
Debat sal plaasvind in die Boekeparadys (C.P. Nelmuseum) te
Oudtshoorn op Donderdag 12 April net ná afloop van die
PRAAG-vergadering om 14h30 oor die tema van Afrikanerskuld met as
deelnemers Dan Roodt en Chris Louw vir die nee, en Ampie Muller en
Fanie du Toit vir die ja, met Jannie Gagiano as skeidsregter.
Die debat is goedgunstiglik gereël deur die tydskrif INSIG.
Indien u in Oudtshoorn is, maak gerus ook 'n draai aldaar.
10.
AANSTELLING VAN SEKRETARESSE
Mej.
Monya Krause sal voortaan alle sekretariële pligte vir PRAAG
hanteer en sy is reeds sedert enkele weke gelede betrokke by die
verspreiding van ons boeke, beantwoording van navrae, ens. Sy
kan bereik word by ons permanente telefoonnommer 011 325 0817 en
faks 011 325 0819 tydens kantoorure.
10.
NOTULE VAN DIE VERGADERING GEHOU OP 27 MAART 2001 TE PRETORIA (sien
hieronder)
11.
BRIEF AAN NEW YORK TIMES OOR PLAASMOORDE (sien hieronder)
******************************************************************************************************
NOTULE VAN DIE PRAAGVERGADERING GEHOU OP 27 MAART 2001 TE PRETORIA
1. Punt
Dr.
Dan Roodt skets die situasie by Punt Geselsradio en die verskillende
strategieë wat gevolg word tydens die reddingspoging. 'n
Taalteleton sal gehou word vanaf 2 April 2001 op lug by dié
radiostasie.
2.
Fondsinsameling
Daar
bestaan 'n groot behoefte om verdere fondse in te samel indien PRAAG
effektief wil wees t.o.v. sy doelstellings. Sodra die
debietorderstelsel aan die gang is, sal ons moet sorg dat klein
maandelikse bedrae geïn word soos tans reeds die geval is, maar dan
op 'n baie groter skaal.
3.
Kontak met studenteleiers op Pretoriakampus
Kontak
is gemaak met studenteleiers, onder andere van die Vryheidsfront se
Jeugbeweging, ten einde met hulle in gesprek te tree oor die
taalkwessie aan die Universiteit.
4.
Rekenaarspeletjies in Afrikaans
Dit
is belangrik dat rekenaarspeletjies in Afrikaans ontwikkel moet word
ten einde die jeug te betrek.
5.
Populêre media
Daar
is te min populêre kultuurprodukte in Afrikaans, soos byvoorbeeld
ontspanningsleesstof. Afrikaanse wetenskapfiksie, speurverhale
en hygliteratuur behoort uitgegee te word. PRAAG moet hier ook
kommersieel dink en saamwerk met ander individue/organisasies om
sulke boeke te bemark en te versprei.
6.
Praag-T-hemde
Blykbaar
is nie almal bewus daarvan dat PRAAG steeds oor T-hemde beskik met
ons "De Stijl"-ontwerp en die webwerfadres daarop nie.
Die vergadering voel dat meer mense hiervan bewus gemaak moet word.
7.
Elektroniese tydskrif
Die
gedagte ontstaan dat PRAAG 'n elektroniese tydskrif behoort uit te
gee, wat tersaaklike aktuele kwessies vir Afrikaanssprekendes onder
die loep neem. Mnr. Christo Oosthuizen en dr. Dan Roodt sal
hieraan aandag gee.
8.
Brieweblad
'n
Oproep word gedoen om meer briewe vir die PRAAG-webwerf se
brieweblad te skryf.
9.
Universiteite
Daar
bestaan een uit ‘n groep van 100 studente by UP wat nie hul kursus
in Afrikaans geskryf kan kry nie. Dus is daar reeds
diskriminasie teen Afrikaanssprekendes by dié "Afrikaanse"
universiteit.
Die
hele universiteitstaalkwessie word bespreek en daar word gevoel dat
PRAAG sterk hieroor moet standpunt inneem. Daar moet buite die
huidige opset gedink word en 'n pleidooi gelewer word dat twee
afsonderlike Onderwysdepartemente opgerig behoort te word vir
Afrikaans en vir Engels sodat Afrikaanstalige universiteite, skole
en ander instellings op hul eie kan konsolideer en saamwerk sonder
dat daar verengelsingsdruk bestaan.
PRAAG
sal 'n verslag met aanbevelings oor die taalkwessie aan
universiteite opstel en voorlê aan die Gerwel-komitee.
Die
vergadering verdaag.
boontoe
Geagte
PRAAGlid -belangstellende,
Hiermee
'n paar kwessies wat u aandag verdien:
1.
PUNT-Redding
Alhoewel
ons nog nie by die teikenbedrag van R400 000 uitgekom het vir die
onmiddellike verligting van die salarisbehoefte van die omroepers
nie, het ons reeds 'n aansienlike som geld ingesamel oor die
afgelope twee tot drie dae. Baie dankie aan almal wat tot
dusver bygedra het. Indien u nog nie bygedra het nie, herhaal
ek ons bankbesonderhede:
ABSA
Fourways
Taknr.
632-905
Reknr.
4052326604
Rekeningnaam:
PRAAG
Fondse
vanaf PRAAG sal aan Punt beskikbaar gestel word by wyse van 'n
lening met onderliggende sekuriteit, en die opsie om ons lening om
te skakel in 'n aandeelhouding sodra die nodige beleggers gevind is.
Intussen
werk ons ook aan 'n kapitaalgewaarborgde struktuur om die risiko vir
voornemende beleggers te verminder. U sal op hoogte gehou word
van ons vordering. Ons het reeds vir Punt aan een potensiële
belegger voorgestel, en 'n aanbieding van die sakeplan het gister
plaasgevind by Punt se kantore in Midrand. Oor die volgende
paar dae sal daar ook ander wees.
2.
Uit-Beeld op ons webwerf
Die
Johannesburgse koerant Beeld publiseer dikwels nie kritiese briewe
wat ontvang word nie, en daarom het ons dit goed gedink om 'n
rubriek op die PRAAG-webwerf te begin met hierdie titel
UIT-BEELD
Ons
verwelkom alle briewe wat vir publikasie geweier is deur Beeld, of
wat kommentaar op Beeld self bevat. Party dae buig Beeld so
agteroor om polities korrek voor te kom dat sommige mense dit al die
"Prawda van die Noorde" noem. Oor die afgelope paar
dae byvoorbeeld het die koerant byna slaafagtige onderhoude
gepubliseer met die omstrede dr. Barney Pitanya van die
Menseregtekommissie, asook met die staatskrywer en kulturele
kommissaar van die ANC, mnr. Wally Serote. Mnr. Pityana veral het met
'n glimlag op die middelblad van Beeld gepryk in die tipe grootte
wat herinner aan plakkate van Fidel Castro in die teenswoordige Kuba
of openbare afbeeldings van Voorsitter Mao in die bloeityd (in meer
as een sin!) van die Kulturele Revolusie. Serote poog vergeefs
om die oplaaiende misnoeë van Afrikaanssprekendes oor die
vertrapping van hul taal deur 'n sentralistiese, neo-koloniale
owerheid te paai deur te speel op die skuldgevoel oor Soweto in
1976.
Hierteenoor
het Beeld 'n gesamentlike aanval geloods op Praag en die Groep van
63 in 'n hoofartikel meer as 'n week gelede, verwysende na 'n
persverklaring waarvan die inhoud nooit in die koerant se blaaie
bekend gemaak is nie. Reaksies van beide PRAAG en die Groep
van 63 is nie gepubliseer op die brieweblad nie, waarskynlik omdat
dit as "ideologies onsuiwer" of "kontra-revolusionêr"
beskou word. Hieruit moet 'n mens aflei dat Beeld in die
dispuut wat taalstryders opponeer teenoor die Minister van Onderwys,
mnr. Kader Asmal, inderdaad die Asmal-kant gekies het soos dit 'n
staatsgesinde orgaan betaam.
Hiermee
saam stuur ek beide reaksies wat hopelik vandag reeds op ons webwerf
gepubliseer sal word by
www.praag.org
onder
die rubriek UIT-BEELD. Lees dit gerus en verrtel al u vriende
van die nuwe rubriek wat witwarm briewe gaan bevat wat die Prawda
van die Noorde uit selfsensuur nie wil publiseer nie of wat
kommentaar bevat op die nogal komieklike politieke standpunte wat
die blad soms inneem. Ons nooi almal uit om kommentaar op
Beeld te lewer, en sodoende die samisjdat aan die gang te hou teen
Prawda.
3)
Teleton vir Afrikaans
Uit
erkentlikheid teenoor PRAAG vir ons pogings om Punt Geselsradio te
red, en om beleggers daarvoor te werf, het die stasie ingestem om
ook sy kant te bring vir Afrikaans en die taalstryd. Ons het
ooreengekom om in die week van 2 April 'n weeklange
TELETON
VIR AFRIKAANS
te
hou waartydens daar direk op die lug geld ingesamel gaan word vir
die taalstryd. Ons mikpunt is 'n hele paar miljoen rand.
Alwyn Bruinders, ster van die gewilde sepie "Vetkoekpaleis",
gaan optree as "mnr. Afrikaans" vir die week en
maatskappye en individue aanmoedig om geld te skenk aan PRAAG sodat
ons die taalstryd vanjaar behoorlik kan voer met taalaksies
gerig teen elemente in beide die privaat- en openbare sektore wat
Afrikaans misken of uitfasseer. Nommer een op ons lys is
natuurlik die Minister van Onderwys, mnr. Kader Asmal, wat die
Afrikaanse universiteite wil dwing om te verengels, en lyk my ook
die Kubaanse beleid teenoor godsdiensvryheid wil invoer. (In
1982 het Fidel Castro byvoorbeeld 'n Kubaanse Christenskrywer by
name Valladarès vrygelaat wat 27 jaar in 'n hok opgesluit was sodat
hy gebruik van sy spiere verloor het en nie meer kon loop toe hy
vrygelaat is ná druk deur die destydse Franse regering nie.)
Ander gebiede waar fondse bestee gaan word vir taalaksies is:
-
verbruikersmaatskappye wat nie Afrikaans op hul produkte druk nie;
-
staatsdepartemente wat nie Afrikaanse vorms beskikbaar stel of mense
toelaat om Afrikaans by die werkplek te gebruik nie;
-
arm Afrikaanssprekendes wat nie toegang het tot Afrikaanse
leesmateriaal nie
-
andertaliges wat deur die staat daarvan weerhou word om ook toegang
tot Afrikaans en leesmateriaal in dié taal te verkry;
-
bewaringsprojekte waar die staat onwillig is om boeke of ander
argiefmateriaal in Afrikaans te bewaar (daar was enkele maande
gelede 'n geval waar argiefstukke uit die tydperk van die ZAR
eenvoudig weggesmyt is);
-
'n landwye diktee-kompetisie vir skoliere en volwassenes ten einde
kennis van die Afrikaanse spelreëls en grammatika op te skerp soos
wat dit in verskeie Europese lande gevoer word, met afdelings vir
moedertaalsprekers en nie-moedertaalsprekers;
-
uitreikprojekte na Afrikaanssprekendes in die diaspora in Australië,
Kanada, Engeland, Wes-Europa, ens. waar ouers steeds hul taal na hul
kinders kan oordra, en die moontlikheid van Afrikaanse skole in die
buiteland;
-
publikasies en heruitgawes van Afrikaanse boeke wat uit druk uit is;
-
die befondsing van 'n alternatiewe geskiedenisprojek teenoor die
staatsgeskiedenis wat die African National Congress en South African
Communist Party tans laat skryf met behulp van ses miljoen rand
wat bewillig is deur Nedcor, MTN, South African Breweries, ens.;
Ons
doen 'n beroep op almal wat sterk voel oor die saak vir Afrikaans om
deel te neem aan die Teleton, ook skrywers, akteurs en ander
openbare figure wat dit aan die publiek kan oordra hoe ernstig die
krisis is waarin ons ons bevind met 'n owerheid wat by monde van sy
Minister van Onderwys hom ten doel stel om Afrikaans uit die
universiteite te weer, asook om ons geheue te vernietig by wyse van
'n propagandistiese geskiedenis waarmee kinders op skool geïndoktrineer
gaan word om hul eie verlede en hul eie kultuur te haat. Dat
privaatmaatskappye so lamsakkig is dat hulle swig voor politieke
druk om sulke projekte rojaal te befonds, is 'n verdere aanduiding
dat Suid-Afrika reeds op 'n glybaan na totalitarisme verkeer.
Solidêre
groete,
Dan
Roodt
PRAAG
Posbus 3103
Dainfern
2055
tel. +27113250817 faks +27113250819
selfoon +27(0)824901036
boontoe
Geagte
PRAAG-lid/belangstellende,
PRAAG
het reeds van gister af betrokke geraak by 'n aksie om Punt Radio
van ondergang te red. Alhoewel dit oor groot potensiaal, asook
bekwame en toegewyde mense, beskik, sukkel die stasie reeds geruime
tyd om die mas op te kom vanweë onvoldoende kapitaal, 'n opgehoopte
skuldlas as gevolg van swak bestuur in die verlede, negatiewe
publisiteit, ens. PRAAG, en dit beteken ons almal, asook
elkeen wat sterk voel vir Afrikaans, het onderneem om te sorg dat:
1)
die omroepers so gou moontlik weer 'n salaris ontvang. (Hulle
werk reeds drie maande soos bittereinders sonder vergoeding in
die hoop dat nuwe aandeelhouers vir die stasie gevind kan word.)
2)
'n nuwe aandeelhouer/s gevind word wat beide Afrikaans en die stasie
se belange op die hart dra.
Hierdie
is 'n konstruktiewe aksie om 'n belangrike Afrikaanse bate te behou,
die enigste onafhanklike Afrikaanse stasie waarop mense vryelik hul
mening kan lug. Soos wat ons vorder in die stryd vir Afrikaans
en om 'n plek in Suid-Afrika te vind, kan so 'n medium van kardinale
belang wees om mense in te lig oor aktuele sake, en ook vir die
publiek om hul gevoelens te betuig
Dit
ly by my geen twyfel dat PRAAG weer eens, soos met die
Parmalat-aksie, suksesvol gaan wees nie.
U
sal voortdurend per epos op hoogte gehou word van die vordering wat
ons maak. Dit mag wees dat ons binne die volgende dae 'n
beroep op Praaglede gaan doen om ook finansieel by te dra tot
hierdie reddingsaksie. Indien wel, sal dit op die volgende
basis geskied:
Alle
skenkings aan PRAAG om Punt Radio te help sal onmiddellik beskikbaar
gestel word by wyse van 'n lening aan die stasie ten einde die
omroepers se salarisse te betaal. PRAAG word sodoende een van
Punt Radio se krediteure. Sodra Punt bykomende kapitaal bekom
het, sal hierdie lening terugbetaal word aan PRAAG waarna ons op een
of meer van die volgende kan besluit:
1)
PRAAG-skenkers se geld word eenvoudig terugbetaal; of
2)
dit word elders aangewend in die taalstryd; of
3)
die terugbetaalde gelde word in 'n trust gestort met die naam "Vriende
van Punt", wat aandele in Punt Radio opneem; of
4)
'n kombinasie van die drie.
Gee
asseblief vir my terugvoering hierop. Hou te alle tye dit voor
oë dat hierdie aangeleentheid uiters DRINGEND is, want ons tyd om
in te gryp is min. Ekself is besig om al my professionele
kundigheid en kontakte te gebruik om ook langs ander weë
1)korttermynoorbruggingsfinansiering vir Punt te vind, asook 2)
langtermynaandeelhouers wat die stasie op 'n gesonde finansiële
grondslag kan plaas.
Solidêre
groete,
Dan
Roodt
17 Maart 20001
**********************************************************************************************************
HIER
VOLG NOU DIE PERSVERKLARING WAT GISTER (VRYDAG 16 MAART) UITGEREIK
IS:
"Hiermee
reik PRAAG (Pro-Afrikaanse Aksiegroep) die volgende mediaverklaring
uit:
Punt
Radio speel 'n belangrike rol om Afrikaanssprekendes ingelig te hou
en om 'n Afrikaanstalige identiteit beide in Gauteng en in die Wes-Kaap
in stand te hou. Dit is die enigste Afrikaanse geselsradio in
die land.
PRAAG,
asook die breë Afrikaanse gemeenskap, kan onder geen omstandighede
toelaat dat die stem van Punt stil word nie. Tans saai die
radiostasie, in weerwil van ernstige finansiële probleme, steeds
vier-en-twintig uur per dag uit. Die moedige omroepers en
bestuur wat reeds drie maande sonder enige vergoeding werk om Punt
op die lug te hou, verrig niks minder as 'n heldedaad vir
Afrikaans nie.
Tydens
'n vergadering tussen PRAAG en die bestuur van Punt op Donderdag 15
Maart is daar ooreengekom om die volgende te doen:
- PRAAG
werp onmiddellik alles in die stryd om Punt van potensiële
ondergang te red.
- PRAAG
onderneem om binne die volgende paar dae korttermynfondse te
vind om die omroepers se salarisse te betaal sodat die stasie
kan aanhou uitsaai.
- PRAAG
het reeds 'n aantal korporatiewe finansieringspesialiste genader
wat bereid is om binne 'n baie kort tyd alternatiewe
aandeelhouers te vind ten einde die stasie se langtermyntoekoms
te verseker.
- Die
bestuur en omroepers van Punt Radio sal met hiernieude ywer die
stasie uitbou en bemark ten einde 'n groot sukses daarvan te
maak, maar ook om 'n sleutelrol vir Afrikaans te vervul.
- Die
stasie is onbeskaamd pro-Afrikaans en het hom bereid verklaar om
verbeeldingryke aksies ter bevordering van Afrikaans te
ondersteun, soos byvoorbeeld 'n "Teleton vir
Afrikaans" waartydens luisteraars kan inbel om geld te
skenk vir die huidige taalstryd ten einde universiteite, skole
en ander instellings van dreigende verengelsing te red.
PRAAG en Punt Radio is tans besig om die konsep van 'n "Teleton
vir Afrikaans" te bespreek, en nadere besonderhede sal
bekend gemaak word sodra daaroor ooreengekom is.
PRAAG
doen hiermee 'n beroep op al sy lede, asook almal wat simpatiseer
met die saak vir Afrikaans, om betrokke te raak by hierdie
lewensnoodsaaklike aksie om Punt Radio aan die gang te hou en die
groot potensiaal van die stasie te verwesenlik. 'n
Mededingende Engelstalige radiostasie is een van die suksesvolste in
die land en, gegewe die koopkrag van Afrikaanssprekendes, is daar
geen rede waarom Punt nie hierdie sukses behoort te ewenaar of selfs
te oortref nie. Nóú is die tyd om te wys dat u glo in
Afrikaans en in die vermoë van Afrikaanssprekendes om hande te vat
en uit te reik na die Punt-omroepers en bestuur wat soos
bittereinders hul stasie aan die gang hou omdat hulle glo dat hul
taalgenote hulle nie sal versaak nie.
Punt
Radio beskik steeds oor 101 000 luisters in die twee ekonomiese
hartlande van Suid-Afrika: Gauteng en die Wes-Kaap. Die
potensiële mark vir Punt Radio bestaan uit meer as 5 miljoen mense.
Tydens November 2000, voordat die stasie opnuut in 'n finansiële
krisis gedompel is, het dit rekord-advertensieinkomste van R1,1
miljoen binne een maand behaal.
Punt
Radio is en bly die enigste onafhanklike Afrikaanse radiostasie in
Suid-Afrika wat aan almal wat die taal verstaan 'n objektiewe forum
bied om vryelik hul menings te lug oor dit wat hulle ná aan die
hart lê. Die belang van hierdie aksie om Punt te red, kan dus
nie onderskat word nie."
Dan
Roodt
nms.
PRAAG
boontoe
OM
DIE WAARHEIDSKOMMISSIE TE VERGEET deur
Dan Roodt
'n
Opstel van om en by 23 000 woorde, 130 bladsye

PRYS:
R45 posvry in Suid-Afrika. Vir buitelandse bestellings kwoteer
ons op aanvraag, afhangend van die bestemming en tipe versenddiens.
BETALINGS
Direkte
deposito in ons bankrekening; faks bewys aan 011 325 0819. Hier
volg die bankrekening:
Bank: ABSA
Tak: Fourways
Takkode: 63290591
Rekeningnr.: 4052326604
Rekeninghouer:
Praag
Kredietkaart:
faks u kaartnommer, naam en vervaldatum aan bogaande faksnommer, of
stuur dit aan per epos.
Tjek:
Maak uit aan Praag, en pos aan Posbus 3103, Dainfern 2055.
Hier
volg die opsomming op die stofomslag van die boek:
"Die
Waarheidskommissie was niks minder as propagandistiese geskiedskrywing
wat met staatsfondse bedryf is nie, dit is nou afgesien van die magte
daarvan om amnestie aan oortreders te verleen. Gaan ons 'n soort
Sowjet-geskiedenis erf wat deur die staat aan ons opgedis word as die
heilige waarheid, en waaruit alles wat nie daarmee saamgaan nie,
eenvoudig geweer is soos die foto in die verhaal van Milan Kundera wat
so gedokter is dat net die ongewenste figuur se hoed oorbly?
Aan
die einde van my ontleding van die WVK-verslag, lewer ek die pleidooi
dat ons die Waarheidskommissie behoort te vergeet, in ons eie onskuld
behoort te glo, en daarna behoort oor te gaan tot 'n nuwe en kreatiewe
herskrywing van ons geskiedenis sonder invloed van 'n party of
ideologie. D.R."
Benewens
'n kritiese oorsig oor die WVK-verslag wat iets meer as twee jaar
gelede verskyn het, word daar ook ingegaan op die veronderstellinge
van die Kommissie, sy etniese vooroordele, en word die kwessie van
politieke en maatskaplike geweld indringend bespreek. Gegewe die
huidige stand van die debat oor die WVK, wat sou wou hê dat die
bevindinge daarvan om politieke redes respekvol en onkrities behandel
behoort te word, gaan dié opstel vir menige leser 'n onthutsende
leeservaring bied. Die skrywer huiwer nie om met 'n geheel ander
siening as die gangbare vorendag te kom nie, en meen dat Suid-Afrika
behoefte het aan "tweede-orde-verandering".
boontoe
U
word hiermee hartlik uitgenooi na die bekendstelling van
"OM DIE
WAARHEIDSKOMMISSIE TE VERGEET"
deur
Dan Roodt
'n
opstel in boekvorm uitgegee deur PRAAG
SPREKERS:
Prof. Danie Goosen, UNISA, en die skrywer
PLEK:
Protea-Boekhuis, Burnettstraat 1067, Hatfield, Pretoria (Pta.-universiteitomgewing)
DATUM:
Donderdag 8 Maart 2001
TYD: 6.30
n.m.
DRAG:
Elegant informeel
Ligte
verversings sal bedien word.
RSVP
teen Dinsdag 6 Maart 2001 aan Monya by 011 325 0814 gedurende
kantoorure, of
per kerende e-pos en meld aantal persone a.u.b.
PRAAG-NUUSBRIEF
21 FEBRUARIE 2001
1)
Parmalat
2)
Beplande Oudtshoorn-vergadering
3)
Boekpublikasies
4)
Verdere taalaksies
5)
Betoging by die Internasionale Rassismekonferensie
1)
PARMALAT WORD REDELIK
Soos
u waarskynlik al waargeneem het in berigte in beide RAPPORT en BEELD
het Parmalat klaarblyklik besluit om af te sien van sy
Engels-eentalige beleid en Afrikaans terug te bring op die
maatskappy se produkte. PRAAG, en veral almal wat deelgeneem
het aan die epos- en faksveldtog aan die maatskappy het uiteraard
geen geringe rol hierin gespeel nie. Elkeen wat betrokke was
by hierdie veldtog, in hoe geringe mate ookal, asook die FAK,
Vriende van Afrikaans en ander intansies, word hiermee bedank.
Miskien vir die eerste keer sedert die ANC-bewindsoorname in 1994 is
daar deur Afrikaanssprekendes suksesvol opgetree teen die erosie van
hul taal, en dit is geen geringe gebeurtenis nie.
Miskien
is daar egter 'n paar oomblikke van nabetragting hieroor nodig.
Dit
sou onvanpas wees om hoegenaamd triomfantelik te voel oor 'n aksie
wat binne die groter prentjie eintlik onbenullig was.
Onbenullig, maar nodig, om die volgende rede: indien
Afrikaanssprekendes nie 'n maatskappy soos Parmalat wat onder
Afrikanerbestuur staan en verwant is aan die voedsel- en
landbousektor kan oorreed om ook hul taal op verpakking te gebruik
nie, dan is die taal eintlik al klaar gereduseer tot een of ander
sukkelende dialek wat stadig maar seker die weg van vele dialekte
gaan volg. Daar is steeds honderde, nee duisende, ondernemings
in Suid-Afrika wat hoegenaamd geen ag slaan op die
meertaligheidsbeginsel wat sogenaamd in die Grondwet vervat is nie,
en iewers moes daar 'n begin gemaak word om die tendens om te keer.
Dan
moet ons ook die volgende in gedagte hou: 'n grondwetlike
liggaam genaamd PANSAT het nog nie in een enkele geval waar dit 'n
uitspraak teen eentaligheid gelewer het, soos byvoorbeeld teen ESKOM
of die Munisipaliteit van Bloemfontein, daarin kon slaag om so 'n
instansie te oorreed om sy eentalige taalbeleid te staak nie.
Te midde van toestande waar uitsprake van PANSAT geïgnoreer word,
en die Grondwet deur die staat self geminag word sover dit taalreëlings
betref, moet enige sukses teen die oorheersing van Engels, hoe
gering ookal, gesien word as aanleidend tot 'n sprankie hoop.
Die
uitfassering van Afrikaans, beide in die private en openbare sektore,
is natuurlik verwant aan die volslae gebrek aan politieke mag of
insae van Afrikaanssprekendes. Behalwe in die Wes-Kaap waar
hulle 'n nominale invloed in die provinsie het, word hulle elders in
die land blootgestel aan 'n situasie wat neerkom op etniese
oorheersing. Privaatmaatskappye is geweldig sensitief vir
politieke invloed, juis omdat hulle skynbaar "apolities"
wil voorkom, en daarom volg hulle slaafs die ongeskrewe wense van
die politici na. Die onderliggende wens van die huidige bewind
is dat Afrikaans moet verdwyn, of dat dit tot net 'n spreektaal
gereduseer moet word. Engels is die taal van nasiebou, daarom
is Afrikaans ongewens.
In
hierdie opsig verskil die huidige bewind hoegenaamd nie van al die
imperialistiese en/of nasionalistiese bewinde tans en in die verlede
nie, of dit nou die voormalige Britse Ryk, die Bourbon-dinastie in
Frankryk, Stalin of Milosevic is. Elke bewind probeer om sy
mag te vergroot, en taaloorheersing en kulturele "social
engineering" is een effektiewe manier om dit te doen.
Die
vraag is of die wil om te oorleef nog by Afrikaanssprekendes bestaan.
Indien 'n mens kyk na die uitsprake van Afrikanerleiers, asook vele
uitsprake in die Afrikaanse pers, wil dit heel dikwels nie so
voorkom nie. Die fameuse "word deel van die meerderheid"
is steeds die gekose weg van vele stoere Afrikaanse politici en
sakelui.
In
daardie opsig druis die bietjie energie wat ons rondom die
Parmalat-kwessie kon monster in teen die algemene tendens van gedweë
aanvaarding en defaïtisme. Ook om daardie rede moet dit nie
as heeltemal futiel en onbenullig afgemaak word nie.
2)
BEPLANDE OUDTSHOORNVERGADERING
Gegewe
die feit dat vele mense met 'n belangstelling in taal- en kulturele
aangeleenthede gewoonlik die KKNK besoek, word daar voorgestel dat
ons weer 'n vergadering tydens die fees hou om strategie te bespreek
en waar mense uit verskillende dele van die land mekaar kan ontmoet.
Verlede jaar is 'n lokaal by die Queens-hotel in die hoofstraat
goedgunstiglik aan ons beskikbaar gestel, en sodra ons weer reëlings
getref het sover dit die lokaal en tyd betref, sal u op hoogte
gestel word.
3)
BOEKPUBLIKASIES
Ons
is steeds van plan om meer en meer boeke in Afrikaans uit te gee.
Begin Maart verskyn my eie opstel oor die WVK, getitel "Om die
Waarheidskommissie te vergeet" waarin dié liggaam en sy
verslag aan indringende kritiek onderwerp word. Ons wil
ook ander opstelle, polemieke, en aktuele intervensies publiseer.
Dog
daar is ook groot leemtes in die Afrikaanse mark sover dit
vertalings, kinderboeke, ens. betref. Die aanbod van
Afrikaanse boekpublikasies is eenvoudig nie genoeg om die leeshonger
van die Afrikaanse publiek te stil nie, en hieraan moet iets gedoen
word. Waarom moet ons Engelse boeke lees as Afrikaanse tekste
ewe maklik beskikbaar gestel kan word? Die dosyne vertalings
van hoogstaande gehalte deur mense soos Jan Rabie en André Brink
van klassieke Europese werke is byna almal uit druk en onverkrygbaar.
Ons wil binnekort begin met heruitgawes van sulke boeke ten einde
die aantal boeke in Afrikaans wat in druk is, drasties te vergroot.
Oor
die afgelope maande, ná die verskyning van die Boetmanboekie in Mei
verlede jaar, het ons die begin van 'n bemarkingsmeganisme vir
Afrikaanse boeke op die been gebring, en geniet uitstekende
verhoudinge met vele boekwinkels waar 'n vraag na Afrikaanse boeke
bestaan. Binne die volgende paar jaar wil ons 'n stewige
fondslys van Afrikaanse boeke waaruit sulke boekwinkels kan bestel,
beskikbaar hê.
4)
VERDERE TAALAKSIES
Dit
is nodig om verdere taalaksies teen maatskappye of instansies wat
Afrikaans verontagsaam, te loods. In die onlangse verlede is
vele klagtes betreffende die volgende entiteite ontvang:
- Die
Suid-Afrikaanse Lugdiens.
- Die
SAUK.
- Die
SA Nasionale Weermag, veral die Lugmag (ons het reeds 'n klag by
PANSAT gelê, maar gegewe die gemak waarmee lg. se uitsprake geïgnoreer
word, is 'n ander taktiek waarskynlik nodig).
- Die
Wooltru-groep.
- SA
Brouerye (wat oorspronklik die voortou geneem het toe Afrikaans
van die bierblikke verwyder is)
- Saamboubank
(waarvan die webwerf net in Engels is).
- Absabank
Hoedspruit (wat kliënte net in Engels bedien).
- Die
SA Inkomstediens wat sekere vorms net in Engels beskikbaar stel.
- Die
Noord-Transvaalse rugby-unie wat in weerwil van die oorgrote
meerderheid Afrikaanssprekendes op sy bestuur, om van toeskouers
nie eens te praat nie, na Engels wil oorslaan onder politieke
druk vanuit die sentrale regering.
- Die
Ministerie van Binnelandse Sake wat die SA paspoort net in
Engels en Frans beskikbaar stel.
- Die
SA Reserwebank wat Engels tot enigste interne kommunikasietaal
bevorder het, en die Afrikaanse benaming op sy gebou op 'n
uiters skandalige en blatante wyse verwyder het.
- Kaapse
wynprodusente wat vertroude Afrikaanse wynetikette eensklaps na
Engels verander het. So het 'n element wat eens deel was
van die sjarme van Suid-Afrikaanse wyn, en wat wêreldwyd
gewaardeer is, nou ook die knie gebuig voor die gretige
politieke konformisme waarna hierbo verwys word.
Hiermee
word almal op die PRAAG-adreslys genooi om insette te lewer oor wie
volgende aan die beurt behoort te kom vir 'n taalaksie.
5)
BETOGING BY DIE INTERNASIONALE RASSISMEKONFERENSIE
Die
aanvanklike idee om 'n groot betoging voor die Uniegebou om te
protesteer teen taaldiskriminasie het oënskynlik nie veel byval
gevind nie, onder meer oor genoemde gees van gedweë aanvaarding en
defaïtisme wat onder 'n groot deel van die Afrikaanse bevolking en
soveel te meer onder hul leiers en meningsvormers heers.
Omtrent elke derderangse Afrikaanse popsanger het hom- of haarself
hierteen uitgespreek in 'n poging om enige sweem van protes onder
Afrikaanssprekendes te kelder.
Hierbenewens
kos so 'n groot betoging heelwat geld om te organiseer, en wil ons
ons karige fondse miskien beter aanwend vir die publikasie van boeke,
konkrete taalaksies op kleiner skaal, ens.
Hierteenoor
verteenwoordig die Internasionale Konferensie teen Rassisme,
Diskriminasie en Xenofobie wat die SA Regering tesame met die VN
later vanjaar in Durban organiseer, 'n gulde geleentheid om teenoor
die hele wêreld ons misnoeë met die huidige diskriminasie teen
Afrikaans, asook die mense wat dit praat, te betuig. 'n Groot
kontingent plaaslike en internasionale joernaliste word daar verwag,
en die ironie van 'n anti-diskriminasiebetoging téén die mense wat
die konferensie organiseer, behoort nie op hulle verlore te wees nie.
Die kleinerige betoging wat die Mynwerkersunie verlede jaar by die
Nasionale Rassismekonferensie gehou het, het heelwat aandag getrek,
en daarom behoort 'n betoging wat op 'n wye reeks kwessies rondom
etniese oorheersing in Suid-Afrika fokus - soos die taalkwessie,
maar ook plaasmoorde, vernietiging van ons geheue deur die
verwaarlosing van ons kultuurerfenis, aanhitsing tot Afrikanerhaat
deur verskeie regeringswoordvoerders - internasionaal weerklank te
vind. Ná Seattle het dit byna 'n gebruik geword dat groot
internasionale konferensies "vereer" word met 'n
kontra-betoging deur dissidente groepe, en ek meen diegene wat
hulself vir Afrikaans en teen xenofobie in Suid-Afrika beywer
verstaan veel meer van dié kwessies as wat die gemiddelde betoger
teen die IMF of die Wêreldbank van ekonomie begryp. Dit kan
daarom 'n "nuutjie" wees waar die mense buite die saal
eintlik lesse te leer het aan diegene daarbinne, wat in dié geval
waarskynlik besig gaan wees om etniese haat aan te stig eerder as
wat hulle maniere wil vind om dit te ontlont en aan elke etnos sy
eie bestaansreg te gee. Dit is nou te sê, indien
die Internasionale Konferensie hoegenaamd dieselfde weg gaan inslaan
as die Sandton-konferensie waar etniese stereotipering en selfs die
goedpraat van plaasmoorde deur ANC-ampsdraers aan die orde was.
Enige
kommentaar, hetsy positief, hetsy negatief, op dié voorstel vir 'n
betoging teen taaldiskriminasie en die heersende anti-Afrikaanse
xenofobie, asook Milosevic-agtige pogings om ons te assimileer by
die "meerderheid", sal waardeer word.
Met
solidêre groete,
Dan
Roodt
PRAAG
Posbus
3103
Dainfern
2055
tel. +2711 325 0814 faks +2711 325 0819
selfoon +27(0)824901036
boontoe
Uitnodiging na PRAAG
bespreking: Afrikaans se toekoms in die globaliserende wêreld
Die
Kempton Park tak van Praag wil die “filosofie kafee”
konsep wat al geruime tyd suksesvol in Pretoria bedryf word, na
Kempton Park bring. U word dus hartlik uitgenooi na ons eerste
“filosofie kafee” op Woensdag, 1 November om 7nm by Mama
Luisa, Kemptonweg 26.
Dr
Dan Roodt is die geleentheidspreker. Hy gaan praat oor Afrikaans se
toekoms in die globaliserende wêreld. Die voorsitter by die
geleentheid is Joe Delport wat die goeie orde sal handhaaf as julle
Dan met vrae bestook en ander standpunte stel.
Dan
Roodt en Carel van der Merwe is sopas terug van hulle besoek aan
Vlaandere en Nederland. Hulle het veral by Vlaandere gaan kers
opsteek oor hoe om ‘n suksesvolle taalstryd te voer.
Volgens
Dan is Praag van plan om die Vlaamse konsep van “kulturele
outonomie” in
Suid-Afrika te propageer. Dit
behels dat Afrikaanssprekendes beheer verkry oor hul eie skole en
instellings. Vlaminge
subsidieer deesdae die Franssprekende deel van die Belgiese
bevolking omdat hulle pro rata meer belasting betaal, soos die
Afrikaanssprekendes.
Gedurende
hulle besoek, was Antjie Krog ook toevallig in Antwerpen om die
Nederlandse vertaling van Land van my kopbeen te promoveer.
Die gebruiklike clichés oor apartheid wat sy kwytgeraak het, het
kwalik meer die Vlaamse gehoor beïndruk aangesien die meeste Europeërs
deesdae op hoogte is aangaande die misdaad en geweld wat Suid-Afrika
deesdae teister sodat die eensydighede van die verlede hul
geloofwaardigheid verloor het. Dit strook met my eie ervarings op
die http://www.aktief.za.org/
se poslys. Aktief is ‘n groep wat hul beywer vir nouer skakeling
tussen Afrikaners en hul Europese kultuurgenote.
Hoewel
die Vlaminge so te sê hul taalstryd gewen het, is daar steeds
taalaksies en betogings wat gevoer word, veral deur die
Taalaksiekomitee. So
het die komitee onlangs ‘n gholfbaan aan die buitewyke van Brussel
gaan omspit omdat daar geen Nederlandse aanwysings by die baan
bestaan nie.
Soos
tant Willa Ernst, een van ons aktiviste tereg sê, ons vrek van
ordentlikheid en dit is waarom ons in die gemors sit. Daar lê vir
ons baie spitwerk voor! Ons sit in ‘n land waar
Afrikaanssprekendes, ten spyte van hulle koopkrag, vinnig tweedeklas
burgers word. Kom ons steek kers op by die Vlaminge. Maak vuis vir
Afrikaans op 1 November! Vir verdere
navrae, skakel my by (011)
976-5000 of e-pos by breker@global.co.za
Ernst Marais
Aanwysing
na Praag (Kempton Park)
byeenkoms: Woensdag, 1 November
Vanaf
Pretoria, Oos-Rand:
-
Ry op die R21
(Pretoria/ Johannesburg Lughawe pad) tot by afrit 43. (Die pad
word aangetoon as M96 Voortrekkerweg/ Lugvrag.)
-
Nadat jy afgedraai het,
gaan die pad met ‘n draai om Shoprite. Die pad loop in
Voortrekker.
-
Hou reguit aan en by
die vierde robot, draai regs in Monument.
-
Ry oor een robot en
draai regs by die volgende in Kemptonweg.
-
(By die hoek waar jy
regs draai, is, soos Dan dit stel, ’n buitepos van globalisering - McDonald's.)
Vanaf
Johannesburg en die Wes-Rand:
-
Neem die Oostelike verbypad tot by die Edenvale/
Modderfontein afrit.
-
Ry oos, in die rigting van Kempton Park. Hou
reguit aan tot in Kempton Park (ongeveer 9Km)
-
Die pad sal onder deur ‘n spoor gaan en
Pretoriaweg kruis. Hou reguit aan en draai regs in Mounument
-
Draai links by die volgende straat (Kemptonweg).
(Waar jy links draai is ’n buitepos van globalisering -
McDonald's)
Algemeen:
-
Mama Luisa is ongeveer 200m op in Kemptonweg, op
jou regterkant (nr. 26).
-
Daar is veilige parkering as jy vroeg kom.
-
Toegang is gratis maar eet en drinkgoed sal te
koop aangebied word.
-
Ons begin om 7nm.
-
Navrae: (011) 976 5000 of
082 7876892
Ernst
boontoe
Verslag van die PRAAG
(Kempton Park) byeenkoms: 27 September 2000
Die vergadering is deur heelwat nuwe belangstellendes wat van
sovêr as Pretoria gekom het, bygewoon.
Ernst Marais het die vergadering ge-open en vir ’n minuut
van stilte gevra ter ere van Lukas Rautenbach. Rautenbach is deur
Transnet afgedank omdat hy dit durf waag het om Afrikaans met
Afrikaans sprekende kliënte van Transnet te praat. Soos dit ’n
Boer betaam, het hy ’n plan gemaak om sy gesin te versorg deur
’n klein onderneming te begin wat kruideniersware aflewer. Terwyl
hy op sy rondtes was, is hy vermoor.
Daarna het Marais kortliks oor PRAAG se ontstaan gepraat.
PRAAG (Pro Afrikaanse Aksie Groep) is vroër vanjaar onder leiding
van Dan Roodt gestig. Die aanloop van Praag was ’n ope brief wat
Roodt aan Nadine Gordimer geskryf het. Gordimer, ’n
Nobelpryswenner in die letterkunde, het haar reputasie gebou op die
demonisering van die Afrikaner – deel van die Anti-Apartheids
Industrie. Met die toenemende marginalisering van Afrikaans, het die
behoefte ontstaan aan ’n organisasie om vir die behoud van
Afrikaans te veg. PRAAG is gestig. Een van die eerste aksies van
PRAAG was ’n betoging voor Transnet ter ondersteuning van Lukas
Rautenbach.
PRAAG se Kempton Park tak vergader die eerste Woensdag van
elke maand by Civetstraat 8, Estherpark, Kempton Park om 7nm.
Verdere navrae: (011) 9761970. Sluit aan by PRAAG deur PRAAG se
webblad te besoek by http://www.praag.org/
Marais het daarna kortliks na AKTIEF verwys. AKTIEF
is ’n forum vir Afrikaners en
lede van die Europese nasies waaruit die Afrikaner ontstaan
het. Die klem lê op gesprekvoering oor ’n wye reeks onderwerpe om
daardeur vriendskaps en kulturele bande met Europa te versterk.
Almal wat belangstel in die versterking van die kultuurband is
welkom om aan die gesprek deel te neem. Omdat AKTIEF
in die eerste plek ’n gespreksforum is en nie ‘n
spesifieke eng sienswyse propageer nie, verwelkom ons oop
gespreksvoering waar daar soms hewig met mekaar verskil kan word.
Sluit aan by Aktief deur die web blad te besoek by http://www.aktief.za.org/
AKTIEF
(Afrikaner Kultuur Taal & Identiteits Erfgoed Forum) se ontstaan
kan terug gevoer word na ‘n boek wat Petrus van Eeden geskryf het.
In die boek maak hy ’n sterk saak uit dat Afrikaans weer opgeneem
word in die Nederlandse taal. Marais het in die gasteboek ’n
striemende aanval geloods op wat ek as die vyandige Nederlandse
houding teenoor Afrikaners die afgelope 50 jaar gesien het. Alex
Koster, ’n Nederlander en nagraadse student in Engeland het op die
aanval gereageer. Alex het baie empatie met Afrikaners en is ’n
groot kenner van die Afrikaner se geskiedenis. Nog vriende, Erich en
Herman het bygekom. Uit die korrespondensie en vriendskap het die
idee van AKTIEF ontstaan.
Marais
het daarna vir die spreker van die aand, Johan Wolfaardt, voorgestel.
Johan is ‘n jong geskiedkundige van Kempton Park wat ’n
besondere kennis van die Anglo-Boereoorlog het. Sy oupa grootjie was
een van die weinige ZARP’s wat die slag van Berg-en-Dal oorleef
het. Jong mense soos Johan wat trots is op wie en wat hulle is, gee
’n mens hoop vir die toekoms.
Die
tema van Johan se toespraak was dat die Anglo-Boereoorlog
inderwaarheid beskou moet word as die eerste Wêreldoorlog. Daar is
heelwat tegnieke wat vir die eerste keer op groot skaal in ’n
oorlog gebruik is soos loopgrawe en doringdraad, konsentrasiekampe
en mobiele oorlogvoering. Aan die Britse kant het al haar kolonies
deelgeneem. Aan Boere kant het vrywilligers van Nederland, Frankryk,
Duitsland, Rusland, Amerika, Ierland, Verenigde State an Amerika,
Skandinawië en enkele Turke en Grieke deelgeneem.
Hy
het heelwat interessante staaltjies vertel. Baie vrywilligers het
met hul lewe geboet soos Dr Coster, voormalige Tranvaalse
Staats-Prokureur, wat by die slag van Elandslaagte gesterf het.
Die
toespraak is gevolg deur ’n lewendige bespreking.
boontoe
PERSVERKLARING DEUR PRAAG
(PRO-AFRIKAANSE AKSIEGROEP)
Maandag, 18 September 2000
Die dood van mnr. Lukas
Rautenbach het vir ons almal by PRAAG as ‘n groot skok gekom, en
ons spreek ons opregte medelye uit met sy weduwee, mev. Susan
Rautenbach. Op 22 Maart
vanjaar het PRAAG sy manhaftige optrede by Spoornet volmondig
gesteun deur middel van ‘n betoging voor die Transnet-hoofkantoor
in Parktown, Johannesburg.
In my telefoniese gesprekke
met Lukas Rautenbach het ek hom ervaar as ‘n saggeaarde, maar
beginselvaste mens met ‘n groot liefde vir Afrikaans.
Hy het die openbare status wat hy met sy optrede verwerf het,
met beskeidenheid verdra. Die
moord op hom is daarom des te meer weersinwekkend, omdat iemand wat
ander met sy beslistheid oor sy taalregte kon inspireer, nou op ‘n
wrede en koelbloedige manier uit ons gemeenskap verwyder word.
Tans is die motief vir die
moord duister en PRAAG doen ‘n beroep op die polisie en die
owerheid om so gou moontlik sy moordenaars vas te trek, ten einde
reg en geregtigheid te laat geskied, maar ook om enige vrae daar
rondom te verwyder. Die
sinlose maatskaplike geweld waaronder Suid-Afrika tans gebuk gaan,
is in omvang veel erger as die politieke geweld van die verlede en
laat vrome praatjies van demokrasie en menseregte al meer na ‘n
klug lyk.
Lukas Rautenbach sal onthou
word as iemand wat in ‘n moeilike tyd vir Afrikaans as gewone
burger ‘n bydrae gelewer het om ons bewus te maak van die waarde
van konsekwente en eg demokratiese optrede.
Dr. Dan Roodt (namens Praag)
boontoe
PRAAG
vergadering op Woensdag 13 September 2000
Plek:
Lokaal A, Dainfern-klubhuis, Dainfern-buiteklub, noord van
Johannesburg.
Tyd:
13h00.
Aanwysings:
sien volledige aanwysings hieronder.
Toebroodjies
en koffie/tee sal bedien word.
RSVP
per kerende epos of by 011 469 0292 asb.
Sakelys
-
Verwelkoming.
-
Kort oorsig oor Praag se aktiwiteite tot dusver.
-
Verslag oor gestigte Artikel 21-maatskappy.
-
Verkiesing van ‘n Aksiekomitee.
-
Bespreking van die situasie rondom Afrikaans, asook onlangse
politieke verwikkelinge.
-
Verslag deur Dan Roodt oor die Rassismekongres wat hy namens Praag
bygewoon het.
-
Verslag oor besoek aan Ellisras en debatsaand rondom Afrikaans
aldaar.
-
Bepreking van sterker politieke debatsvoering en optrede deur Praag
binne die volgende verband:
Afrikaans as deel van ‘n “paradigma”, en draer van
die Europese Verligting in Suid-Afrika.
Die dreigement van oormatige afrikanisering en verval à
la Zimbabwe en hoe om dit die hoof te bied.
Groeiende totalitarisme van die Suid-Afrikaanse
samelewing, ook na aanleiding van die Rassismekonferensie.
-
Ledegeld en ledewerwing. Fasiliteite
vir aftrekorders en kredietkaartdebiete.
Voorstelle hoe ons die adreslys vinnig en doeltreffend
kan uitbrei tot ‘n mikpunt van ten minste 10 000.
-
Voorstelle vir die uitbreiding van Praag se aktiwiteite:
-
Internasionale
arena: voorgenome besoek aan Vlaandere, Nederland en Frankryk
vir kontak met meningsvormers, politici en taalaktiviste.
-
Skryf
van briewe aan privaatondernemings oor hul taalbeleid.
-
Verdere
klagtes aan PANSAT en ander owerheidsinstansies.
-
Die
wenslikheid of nuttigheid van skakeling met ander Afrikaanse
organisasies.
-
Moontlike
verdere kontak met minderheidstaalgroepe in Suid-Afrika.
-
Vestiging
van ‘n sekretariaat om Praag op ‘n voltydse basis te
bedryf.
-
Bykomende
dienste wat aan lede gebied kan word soos afslag op hotelle in
die buiteland, afslag op boeke, ens.
-
Beter
benutting van die Praag-webwerf.
-
Oprigting
van plaaslike Praag-groepe wat outonoom in hul eie omgewing
betrokke kan raak by taalhandhawing soos byvoorbeeld die
Kemptonpark-groep.
-
Voortvloeiend
hieruit, die vestiging van ‘n losse, landwye
kommunikasiestruktuur wat in ‘n noodgeval gebruik kan word
om inligting tussen lede van die Afrikaanssprekende gemeenskap
te versprei en die gemeenskap te organiseer ten einde
dreigemente die hoof te bied, gesien die toenemende
uitsluiting van Afrikaanssprekendes uit die S.A. staat.
-
Reël van ‘n eendag-konferensie oor die Afrika-renaissance, ten
einde tot ‘n beter begrip hiervan te kom.
Nominasies vir ‘n reëlingskomitee.
-
Afsluiting.
Aanwysings
“Dainfern
Golf Estate” soos dit oral ongelukkig eentalig aangedui is, lê
Noord van Fourways, net anderkant die Indaba-hotel.
Hier is drie stelle aanwysings:
Van
Pretoria via Krugersdorppad:
Neem
Ben Schoeman rigting Johannesburg tot waar Pietersburg/Krugersdorp-snelweg
kruis. Draai af rigting Krugersdorp. Ry verby een of
twee afritte en gaan af by HARTEBEESPOORT/SANDTON. (Kyk
spesifiek vir HARTEBEESPOORT/SANDTON, want die afdraai voor dit sê
ook Sandton sonder die Hartebeespoort, meen ek). Na afrit,
draai regs rigting SANDTON. Diepsloot-woonbuurt is op
regterhand. Hou omtrent tien km. aan met die pad, oor
Jukskeirivier tot by eerste verkeerslig, bord DAINFERN. Draai
hier regs. Pasop vir spoedhobbels. Hou reguit aan met
Dainfern College op regterhand, oor spoedhobbels, om sirkel reg voor
skool, steeds reguit tot by hek. Gaan by linkerhek in gemerk
VISITORS. Jy is nou in Gatesidelaan. Hou steeds reguit
aan, om sirkel met fontein, pad swenk onder effens na regs (dam op
regterhand), reguit oor stopstraat en ongeveer 100m tot volgende
stopstraat. Draai regs
na klubhuis en parkeer iewers in die parkeergebied.
Gaan by hoofingang van klubhuis in en jy is omtrent by die
lokaal.
Van
Pretoria via sementpad ('n draai, ingeval dit jou afskrik om verby
Diepsloot te ry):
Neem
Ben Schoeman rigting Johannesburg verby Midrand tot waar Roodepoort/Durban-pad
kruis. Neem rigting Roodepoort. Op sementpad gaan verby
afrit Rivoniaweg. Draai af by volgende afrit WILLIAM NICOL.
Draai regs in William Nicol in rigting FOURWAYS. Gaan verby 4
verkeersligte (bouwerk vir nuwe Casino op regterhand). Bly in
regterbaan en hou reguit aan verby Fourways Mall op linkerhand,
Fourways Crossing en buitepos van globalisering (McDonald's) op
regterhand. Bly steeds in William Nicol en hou reguit aan
verby nog 'n verkeerslig. Gaan verby Indabahotel op linkerhand.
Ongeveer 50m na hotel, neem glip na links by verkeerslig rigting
DAINFERN. Hou reguit aan met Dainfern College op regterhand,
oor spoedhobbels, om sirkel reg voor skool, steeds reguit tot by hek.
Gaan by linkerhek in gemerk VISITORS. Jy is nou in
Gatesidelaan. Hou steeds reguit aan, om sirkel met fontein,
pad swenk onder effens na regs (dam op regterhand), reguit oor
stopstraat en ongeveer 100m tot volgende stopstraat.
Draai regs na klubhuis en parkeer iewers in die parkeergebied.
Gaan by hoofingang van klubhuis in en jy is omtrent by die
lokaal.
Van
Johannesburg middestad via M1 of William Nicol:
Sorg
dat jy op William Nicol kom, of deur regs te draai uit Jan Smuts by
Hyde Park Corner en vir omtrent 20 km reguit aan te hou tot by
Fourways Mall, of deur die M1 Noord te neem, af te draai op
sementpad rigting Roodepoort en dan af by tweede afrit WILLIAM NICOL.
Sien verdere aanwysings onmiddellik hierbo soos van Pretoria via
sementpad.
Indien
jy enige probleme ondervind, bel 011 469 0292 of my
selnommer 082 490 1036. Gebruik geduld by die hek.
Groete,
Dan
Roodt
boontoe
29
Augustus 2000
Geagte
PRAAG-lid/-belangstellende,
RASSISMEKONFERENSIE
Môre
begin die rassismekonferensie en ek gaan dit bywoon namens PRAAG.
Daar is 750 genooide afgevaardigdes waaronder ook
internasionale verteenwoordigers van die Verenigde Nasies en ander
organisasies. Soos u
reeds uit die pers en die ander media agtergekom het, gaan die
konferensie waarskynlik plaaslik en internasionaal baie publisiteit
geniet. Die definisie van rassisme wat die Menseregtekommissie
gebruik, is dié van die Internasionale Konvensie vir die
Verwydering van Alle Vorme van Rassediskriminasie, en lui soos
volg:
“Enige
onderskeid, uitsluiting, beperking of voorkeur gebaseer op ras,
kleur, afkoms, of nasionale of etniese oorsprong wat die doel of
uitwerking het om die erkenning, genieting of uitoefening, op ‘n
gelyke grondslag, van menseregte of grondliggende vryhede op
politieke, ekonomiese, sosiale, kulturele of enige ander gebied in
die openbare lewe uit te skakel of te belemmer.”
(ENG:
“Any distinction, exclusion, restriction or preference
based on race, colour, descent, or national or ethnic origin which
has the purpose or effect of nullifying or impairing the
recognition, enjoyment or exercise, on an equal footing, of human
rights and fundamental freedoms in the political, economic, social,
cultural or any other field of public life.”)
In
terme van hierdie baie breë definisie is dit duidelik dat die
taalbeleid van die huidige regering ook ‘n vorm van
rassediskriminasie is omdat Afrikaanssprekendes nie op ‘n gelyke
grondslag met andertaliges erkenning vir hul taal en kultuur ontvang
nie en inderdaad belemmer word om dit te geniet en uit te oefen.
Interessant is dan ook dat die Menseregtekommissie sopas die
Munisipaliteit van Bloemfontein aangespreek het, ‘n instansie
waaroor ons reeds standpunt ingeneem het vanweë sy verontagsaming
van Afrikaanssprekendes se versoek om Afrikaanse rekeninge.
Nieteenstaande die bevinding van die Pan-Suid-Afrikaanse
Taalraad wat in terme van die grondwet moet waak oor Suid-Afrikaners
se taalbelange, dat die Munisipaliteit en sy burgemeester, mnr. Jani
Moape, die Grondwet oortree, het dit voortgegaan om slegs rekeninge
in Engels uit te stuur, en het dit die bevinding van PANSAT afgemaak
as “‘n mening soos enige ander”.
Dit
is nodig dat die stryd om die erkenning van Afrikaanse taalregte op
alle gebiede, ook dié van menseregte en rassisme, gevoer word.
Trouens, onderliggend aan die afkeer in Afrikaans is dikwels
gevoelens van etniese chauvinisme wat aansluit by rassisme, selfs in
die eng sin van die woord. Ek
hoop dus om in hierdie forum die regering en ander instansies onder
die indruk te bring van die intense misnoeë van Afrikaanssprekendes
met die hantering van hul taal onder die huidige bestel.
PRAAG-VERGADERING
Op
13 September word ‘n Algemene Vergadering van PRAAG gehou.
Die datum is gekies om saam te val met die Akademie vir
Wetenskap en Kuns se openbare debat oor “Die toekoms van
Afrikaans” wat om 17h30 in die Raadsaal van die Randse Afrikaanse
Universiteit plaasvind (sien volledige besonderhede hieronder). Enigeen wat na Johannesburg reis om dié debat by te woon,
kan ook aanwesig wees by die PRAAG-vergadering vroeër in die dag.
Die PRAAG-vergadering sal plaasvind by:
PRAAG-VERGADERING
Datum:
13 September
Plek:
Lokaal A, Dainfern-buiteklub (noord van Johannesburg,
volledige aanwysings volg)
Tyd:
13h00
Omdat
dit gedurende etenstyd val, het ons gereël dat tee/koffie, asook
toebroodjies bedien sal word.
RSVP
per kerende epos of by 011 469 0292 of per faks by 011 469 0262.
Teken
dit solank in u dagboek aan. Saam
met die aanwysings sal u ‘n sakelys ontvang.
Die hoofdoel van die vergadering is om ‘n bestuur te
verkies, asook om te besin oor die strategie vorentoe.
Tot dusver was ons baie suksesvol met die bewusmaking van die
breë publiek oor die taalkwessie, maar daar is nog baie werk met
opvolgaksies teenoor beide die openbare en privaatsektore.
Let wel dat geen ander Afrikaanse Kultuurorganisasie hom
spesifiek met “handhawing” besig hou nie en ook nie oor die
vermoë beskik om die gekompliseerde politieke kwessies rondom taal
in Suid-Afrika aan te pak en met vertroue te voer nie.
Daarom is dit absoluut noodsaaklik dat ons moet voortgaan.
ARTIKEL
21-MAATSKAPPY
‘n
Artikel 21-maatskappy is gestig en amptelik geregistreer om as
voertuig te dien vir PRAAG se aktiwiteite.
In terme van die Suid-Afrikaanse Inkomstebelastingwet is ons
kwytgeskeld van enige belasting omdat dit ‘n nie-winsgewende
organisasie is.
VERGADERING
OP ELLISRAS
Twee
weke gelede was ek op Ellisras in die Noordwes-Transvaal waar PRAAG
genooi is om ongeveer 40 mense toe te spreek oor die taalkwessie.
Daar is groot potensiaal om ons aksies na die platteland uit
te brei waar mense steeds in redelik homogene Afrikaanse
gemeenskappe leef en waar die taal by uitstek die lingua franca is.
Ons moet besin oor ‘n landwye strategie om oraloor mense te
betrek om in die winkels en ander besighede in hul omgewing die
gebruik van Afrikaans aan te moedig.
Daar is groot entoesiasme vir Afrikaans op die platteland en
ons moet hierdie mense mobiliseer om ons te help om die stryd in die
stede te kan voer waar Afrikaans deesdae omtrent gladnie gesien word
op kennisgewings, reklameborde, ens. nie.
Aan die anderkant is mense op die platteland dikwels afgesny
van boekwinkels sodat hulle nie toegang het tot die stroom nuwe
publikasies wat konstant in Afrikaans verskyn nie.
Maniere om PRAAGlidmaatskap te koppel aan boek- en CD-verspreiding
moet ook bespreek word.
KEMPTONPARK-PRAAG
Die
Kemptonparktak van PRAAG hou weer eens ‘n vergadering op 6
September by Civetstraat 8,
Esther-park, Kemptonpark om 19h00.
Navrae: Ernst
Marais: 011 976 5000. Dié
groep is onder andere besig met aksies om winkels op Kemptonpark wat
nie Afrikaans gebruik nie, te nader om die situasie reg te stel. Daar is egter ook kulturele aktiwiteite, soos sang, voordrag,
ens.
BEELD-ARTIKEL
Hou
gerus môre se uitgawe van Beeld, die Johannesburgse koerant, dop
vir ‘n artikel wat ek geskryf het oor “Die ANC se nostalgie vir
rewolusie”. Dit is
ook beskikbaar op die webblad by http://www.praag.org
en ‘n korter weergawe daarvan is enkele dae gelede in “Die
Burger” in Kaapstad gepubliseer wat ‘n reaksie van die ANC-LP,
Jannie Momberg, ontlok het. Dit mag lei tot ‘n nuwe polemiek.
Die
hoeveelheid openbare debatte, briewe aan die pers, polemieke, ens.,
in Afrikaans op die oomblik is werklik bemoedigend en is ‘n teken
daarvan dat mense aan die dink is oor hul situasie en hul dreigende
assimilasie binne ‘n verengelsende Suid-Afrika.
Hierdie uitbarsting van diskussie en kreatiwiteit moet egter
ook na konkrete aksies gekanaliseer word wat Afrikaans se posisie
kan herstel en bestendig. Dit
gaan nog baie harde werk verg, asook idees, en les bes, fondse.
En dit is waarom ons PRAAG nodig het.
NOMINASIES
VIR BESTUUR
Hiermee
word ‘n beroep gedoen vir persone om hulself te nomineer vir die
bestuur van PRAAG. Die vorm van die bestuur moet myns insiens
nog gedebatteer word, aangesien ‘n tradisionele Voorsitter,
Sekretaris, Penningmeester, dalk nie heeltemal pas by die aard van
PRAAG as ‘n dinamiese en energieke aksiegroep nie.
Indien u enige voorstelle het, stuur dit aan.
Sodra
die sakelys vir die vergadering gereed is, ontvang u dit.
Indien u enigiets op die sakelys wil plaas, stuur ‘n
boodskap aan inlig@praag.org.
Onthou: indien u
nie self die vergadering kan bywoon nie, kan u nogtans ‘n boodskap
aanstuur wat voorgelees kan word.
A
luta continua!
Groete,
Dan
Roodt
KENNISGEWING VAN
AKADEMIE-DEBAT OOR TOEKOMS VAN AFRIKAANS:
Die
Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns
Witwatersrandse
Werksgemeenskap
Kennisgewing
aan alle lede
Oop
gesprek: die toekoms van Afrikaans
U word hartelik uitgenooi na die Witwatersrandse
werksgemeenskap wat plaasvind op Woensdag 13 September 2000 om 17:30
in die Raadsaal van die RAU, A Ring 3.
Die tema van die vergadering is 'n oop gesprek
oor die toekoms van Afrikaans.
Die
deelnemers, in alfabetiese volgorde is:
· Dr Bertie du Plessis, kreatiwiteitskundige
· Mnr Chris Louw, Uitvoerende regisseur van Monitor en Spektrum by die SAUK
· Dr Debra Meyer, Departement Chemie / Biochemie, RAU
· Dr Dan Roodt van Praag
· Mnr Johan Rossouw, filosoof en lid van die groep van 63
Die formaat van die gesprek is die volgende:
· Elke spreker dra ‘n 15 minute standpuntstelling voor
· Vrae en opmerkings uit die gehoor vir ongeveer 20 minute
· Sprekers kry 5 minute geleentheid vir repliek
Dit is 'n oop vergadering en u is welkom om
gaste saam te bring na die geleentheid.
Albert Venter
Voorsitter
boontoe
NOU
BESKIKBAAR
“Die
belangrikste dokument oor Afrikaans die afgelope vyf jaar.”-Dr
Piet Muller
“…
dit is ‘n brief wat
soos donder slaan en ‘n hele geslag Afrikaners se ondervinding
verwoord soos dit nog nooit tevore gedoen is nie”-Die
Burger
“Dis
‘n stuk waarheid (met al die pyn) soos ek, ek weet nie hoe lank
gelede al, nie raakgeloop het nie. Dis helder. Maar dis veral
deurdrenk met ‘n ware etos.”-Breyten
Breytenbach
“Een
ding is seker: Louw kan self werk met woorde. Hy verstaan, beter
as die meeste van ons, hoe om woorde seerder te laat tref as
geweerkoeëls, hoe om woorde so agter mekaar te sit dat die lees
daarvan ‘n mens laat snak na asem”- Anton
van Niekerk
Volledige
weergawe van Chris Louw se opspraakwekkende ope brief aan Willem de
Klerk – Boetman
is die bliksem in!
Slegs 'n geredigeerde weergawe het in die pers verskyn. Moenie die volledige teks misloop nie, 'n tydsdokument wat 'n era in Suid-Afrika opsom.
In 'n baie netjiese uitgawe deur Uitgewery Praag. (Sommiges meen dis reeds Africana.) Bestel nou hierdie boekie van om en by vyf-en-dertig bladsye direk by:
Praag
Posbus 3103
Dainfern
2055
of stuur e-pos aan: inlig@praag.org
Betalings: Tjek van R20 (BTW en posgeld ingesluit) of direkte deposito of bankoordrag na die volgende rekening:
Standard Bank
Stellenbosch , Tak Nr. 050610
Rek. Nr. 270208801
Oorsese bestellings: R30 (posgeld ingesluit).
Faks of e-pos asseblief besonderhede van deposito's of oordragte na inlig@praag.org of +27 11 469 0262.
boontoe
PRAAG
se standpunt oor Minderheidsregte
Geagte PRAAG-lid,
Soos u
waarskynlik in die pers gelees het, was daar die afgelope naweek
‘n konferensie oor Minderheidsregte wat by Hammanskraal gehou is,
en waarna ‘n aantal PRAAG lede ook uitgenooi is.
‘n Groep van 63 is daarna gevorm, en ‘n sekretariaat is
aangewys onder voorsitterskap van Johann Rossouw.
Die
volgende lede van PRAAG is nie deel van die Groep van 63, of dan die
Groep van 58 nie: Dan
Roodt, Karin Roodt, Carel van der Merwe, Sam Tolmay.
PRAAG
ondersteun alle pogings om die intellektuele gesprek rondom taal- en
kultuurkwessies te stimuleer. Ons
distansieer ons egter van enige huidige poging om ‘n politieke
groepering rondom minderheidsregte te vestig wat hom wil beywer
slegs vir die regte van blanke Afrikaners.
Vir PRAAG
is die taalkwessie steeds die mees brandende aangeleentheid.
Die breë Afrikaanse taalgemeenskap moet gemobiliseer word
ten einde die agteruitgang van Afrikaans te stuit.
Ook tweedetaalsprekers van Afrikaans moet hierby betrek word.
Daar moet gewaak word teen enige omstrede politieke kwessies
wat die reeds gefragmenteerde taalgemeenskap verder kan verdeel.
Indien die kwessie van minderheidsregte verkeerd hanteer
word, kan dit so ‘n verdelende faktor word.
Dit is vir
ons by PRAAG ontsettend belangrik dat almal wat ‘n belang by
Afrikaans het, moedertaalsprekers, maar ook tweede- en
derdetaalsprekers, die
taal in beskerming kan neem ongeag hul politieke, godsdienstige of
ander oortuigings.
Hoewel dit
in vele opsigte negatief staan teenoor inheemse tale, is die
grootste enkele gevaar vir Afrikaans nie die huidige owerheidsbeleid
nie, maar die afsydige, vervreemde en apatiese houding van
Afrikaanssprekendes teenoor hul eie taal.
In hierdie fase van die stryd is dit uiters belangrik om
mense oor ‘n breë front te kan mobiliseer, en kan onnodige en
voortydige politiekery die saak van die taalstryd net skade aandoen.
Ons doen
dus ‘n beroep op die Groep van 58 om nie die taalkwessie en die
groeiende bewustheid daaromheen te misbruik vir ander doeleindes nie.
Woensdag 10
Mei 2000
Kom praag saam in Kempton Park
Die stigtingsvergadering van die Kempton Park tak van PRAAG vind plaas op Donderdag 4 Mei, om 19h00, in die
Kloktoring (h/v Monument en Commissioner). Ons reël vir sekuriteit om te verhoed dat u voertuig ge-rdp word.
Die tema van die vergadering is: “Kosbare
Afrikaans!”. Daar sal kunstenaars optree om u te herinner aan die kosbare skat wat verlore sal raak as u nie terugveg nie.
Dan Roodt sal ons toespreek.
Raak betrokke en kom praag saam! (Bring sommer julle plakate ook.)
Alle Praaglede en belangstellendes is welkom – ook uit ander gebiede.
Skakel my by (011)9765000.
Ingrid Marais
(Aanwysings na die lokaal: Vanaf die Johannesburg Lughawe
snelweg: neem die Aircargo/ Voorterkkerweg/ Kempton Park afrit. Ry af (westelike rigting) in Voortrekker en draai regs in Monument. Die lokaal is op die regter kant, hoek van Monument en Commisioner.
Vanaf die (Johannesburg) oostelike verbypad: neem die Modderfontein/ Edenvale afrit. Ry oos (~11km) tot in Kempton Park. Onder deur die spoor, oor Pretoria, links in Monument. Reguit aan tot
Commisioner.)
boontoe
PRAAG by die
KKNK
Ete by Headlines Restourant; van links
na regs; William Langeveldt, Dan Roodt,
Simon Fredericks en Carel Boshoff IV saam
met ander gaste
Biskop Daniel Kanyiles, William
Langeveldt en Carel van der Merwe kyk na 'n kopie
van die Khoe-vertaling van Freda
Linde se Die Singende Gras.
Betoging by
Transnet
boontoe
Afrikaans in ons howe
- Faks vir Maduna: Stuur nou
'n faks aan die Minister van Justisie om beswaar aan te teken oor
die verwydering van Afrikaans uit ons howe.Die faksnommer is (012)
321 1708
Eentalige state en vorms
- Dring aan op Afrikaanse state en vorms by die Departement van Arbeid en Ontvanger van Inkomste
boontoe
M-Net en Afrikaans
- PRAAG het op 24
Februarie om vieruur die volgende verklaring uitgereik:
"Ons spreek ons sterkste misnoeë
uit oor die uitfasering van Afrikaans uit M-Net se programme, veral plaaslike en aktualiteitsprogramme soos Carte
Blanche.
Met 48% Afrikaanse intekenare is
M-Net vanuit 'n kulturele oogpunt verplig om erkenning aan Afrikaanse kykers te verleen in sy
programinhoud. Die huidige
beleid van hoofsaaklik ouer, en dus goedkoper, Amerikaanse programme van twyfelagtige gehalte uit te
saai, kom neer op kulturele storting of dumping van die eerste water.
PRAAG is erg begaan daaroor dat
vername maatskappye in die verbruikersektor oorslaan na Engels-eentaligheid of reeds daarna oorgeslaan het. Blykbaar
word klagtebriewe aan M-Net deur Afrikaanse kykers onbeantwoord
gelaat.
Kinderprogramme op
K-TV is ook uitsluitlik in Engels.
Afhangend van die reaksie van M-Net
op die huidige kritiek teen sy volslae eentaligheid, sal ons besluit of PRAAG 'n aksie behoort te loods of nie. So 'n aksie
kan 'n boikot van M-Net of 'n betoging voor die hoofkantoor, of albei behels. Beroepe kan
ook gedoen word op beleggers en pensioenfondse om M-Net-aandele uit hulle portefeuljes te verkoop.
Die minste wat M-Net kan doen om misverstande uit die weg te ruim, is om onmiddellik sy
taalbeleid aan die publiek bekend te maak."
- PRAAG (Pro-Afrikaanse Aksiegroep),
24 Februarie 2000
Boontoe
|