chronologie

 menings

 opstelle

 poësie

 satire

 aksies

 skrywers

 abba

 skakels

 briewe

 uit-BEELD

 uit-RAPPORT

 tuis

 

Dan Roodt

7 Januarie 2005 

Mbeki se Koue Oorlogsverklaring

President Thabo Mbeki se toespraak in die Soedan verteenwoordig 'n onthulling sover dit sy denke oor Suid-Afrika betref. Hy tipeer die verhouding tussen die blanke minderheid en die swart meerderheid as dié van 'n "koue oorlog" met die implikasie dat dit een of ander tyd in 'n "warm oorlog" mag ontaard.

Mbeki gebruik hier die tipe taal wat dikwels in Afrika gehoor word. Dit herinner aan die slagspreuk van Charles Taylor, voormalige president van Liberië wat 'n "demokratiese" verkiesing in daardie land gewen het met die slagspreuk, "I killed your Ma, I killed your Pa, vote for me if you want peace."

Mbeki se holruggeryde retoriek oor "apartheid en kolonialisme" maak lank nie meer indruk nie, hetsy op Westerse waarnemers van Afrika, hetsy op die Afrikanervolk in Suid-Afrika. Die hele wêreld is bewus van die morele, politieke en ekonomiese bankrotskap van Afrika suid van die Sahara. Die geweld, korrupsie en wetteloosheid van Afrika word in twee onlangse boeke deur Westerse joernaliste blootgelê, "The Shackled Continent" deur Robert Guest van die Britse Economist en "Negrologie - waarom die swart kultus Afrika doodmaak" deur Stephen Smith van die Franse koerant Le Monde. Laasgenoemde boek is reeds in Afrikaans vertaal en sal in die loop van Februarie in Suid-Afrika gepubliseer word deur Uitgewery Praag.

'n Mens sou Mbeki se jongste uitbarsting teen die rasseminderheid in Suid-Afrika kon afgelag het as net nog 'n absurde uitspraak deur 'n Afrikaleier soos Mugabe of Nujoma. Die Namibiese president het nie te lank gelede nie in 'n onderhoud met die Duitse Welt-am-Sontag met oorlog teen "die wittes van Duitsland" gedreig. Maar onlangse stappe deur die ANC-regering verleen 'n meer sinistere element aan Mbeki se antagonisme teenoor blankes wie se teenwoordigheid in Suid-Afrika hy as 'n "gevolg van kolonialisme" beskou. Die grootskaalse wapenaankope deur die ANC-regering, asook die huidige debakel waar aansoeke om wapenlisensies deur die publiek voor die voet geweier word, verraai 'n bepaalde obsessie om blankes te ontwapen en die ANC-staat te bewapen. Met watter einddoel? wil 'n mens vra.

Tot dusver het die buitewêreld Suid-Afrika beskou as 'n "spesiale geval" in Afrika, 'n land wat oënskynlik of wonderbaarlik demokrasie kon handhaaf en wat nog nie verval het in die etniese oorloë wat groot dele van die kontinent sedert onafhanklikwording, maar veral oor die afgelope vyftien jaar, kenmerk nie. Duidelik gaan die "negrologie" wat tot die verval van soveel Afrikalande gelei het, ook sy rol in Suid-Afrika speel om antagonisme teenoor blankes en Afrikaners op te wek, waarna die verhaal 'n voorspelbare verloop, soos onlangs nog in Zimbabwe gesien is, behoort te neem.

Die Koue Oorlog is getipeer deur 'n intense wapenwedloop en spanning tussen Oos en Wes. Die keuse van hierdie metafoor vir sy regering se verhouding teenoor die blanke minderheid spreek boekdele en behoort elke Afrikaner of blanke Suid-Afrikaner tot kommer te strek.

Mbeki se aanprysings van Soedanese onafhanklikheid nege-en-veertig jaar gelede het nie vermeld dat die land byna voortdurend in een of ander burgeroorlog gewikkel was nie. Ironies genoeg behels die huidige vredesplan juis outonomie vir die suide van Soedan en 'n billike verdeling van die olierykdom, dinge wat die ANC nie bereid is om in Suid-Afrika te oorweeg nie.

Mbeki se tirade teen kolonialisme het geen verwysing na Somalië, tesame met Liberië die enigste Afrikaland wat nooit gekoloniseer is nie, ingesluit nie. Soortgelyk aan Liberië, het Somalië verval in 'n mislukte staat of soos Smith dit in "Negrologie" beskryf, "'n nasie sonder 'n staat" wat 'n dekade of wat gelede bekendheid verwerf het toe die lyke van Amerikaanse soldate deur die strate van Mogadiscio gesleep is. Dat daardie soldate daar was nie om die land te koloniseer nie, maar om te verseker dat humanitêre hulp by die hulpbehoewendes uitkom sonder dat sogenaamde "krygshere" of warlords dit vir hulself toeëien, is maar nog 'n indikasie van die anargie in dié Afrikaland wat gelukkig (of ongelukkig) genoeg was om aan kolonialisme te ontkom het.

Mbeki en sy ANC verteenwoordig 'n anachronisme wat uit die tydmasjien van Afrika se anti-koloniale politiek van veertig jaar gelede ontsnap het, danksy die mal wetenskaplike FW de Klerk. Ons is besig om aan 'n groteske eksperiment blootgestel te word waar ons gedurig moet wonder wanneer die ANC die daad by die woord gaan voeg om volgens sy anti-koloniale en anti-blanke beginsels te begin optree.

Anders gestel, is ons daartoe gedoem om te wonder wanneer Mbeki sy "Koue Oorlog" vir 'n finale "bevrydingsoorlog" van die warm tipe in Suid-Afrika gaan verruil soos sy vriend en vertroueling Robert Mugabe dit onlangs gedoen het.

 

boontoe